Kabinet-Schoof versnelt afglijen naar laagste arbeidsongeschiktheidsuitkering met nieuwe bezuinigingen
Nederland, dinsdag, 27 januari 2026.
Tienduizenden arbeidsongeschikten krijgen straks een half jaar eerder hun uitkering tot onder het bestaansminimum teruggebracht. Arthur Stil zag zijn WIA-uitkering kelderen van 2.500 naar 579 euro per maand. Ongeveer 30.000 mensen leven nu al van deze ‘Vervolguitkering’ die vaak onder de 1.400 euro blijft. Deskundigen noemen het een ‘lelijke prikkel’ en pleiten voor afschaffing, maar het kabinet bezuinigt juist verder. De maatregel gaat in 2027 van start.
Dramatische inkomensval raakt kwetsbare groep harder
De gevolgen zijn schrijnend. Arthur Stil (61), voormalig ICT’er op Schiphol, kampte met burn-out, depressies en polyneuropathie [1]. Hij moest 1.000 euro per maand bijverdienen om een lagere uitkering te voorkomen, ondanks zijn ziektes [1]. “Ik kón niet meer, maar ik móést. Zo kom je nooit van je burn-out af, van je depressies,” vertelt Stil [1]. Zijn huur bedroeg 1.300 euro en hij moest 400 euro aan schulden aflossen per maand [1]. Vanaf 2027 komen mensen door de bezuiniging van het kabinet-Schoof al na anderhalf jaar in de Vervolguitkering terecht in plaats van na twee jaar [1]. Deze uitkering ligt vaak onder het bestaansminimum van netto 1.400 euro per maand voor een alleenstaande [1].
Deskundigen waarschuwen voor ‘lelijke prikkel’ en armoedeval
Pierre Koning, hoogleraar arbeidsmarkt en sociale zekerheid aan de Vrije Universiteit, noemt het “een lelijke prikkel” [1]. “Zeker mensen die voor hun ziekte gewend waren aan een wat hoger loon, kunnen een enorme inkomensval maken,” waarschuwt hij [1]. Een deskundigencommissie adviseerde in 2024 de Vervolguitkering juist af te schaffen [1]. Toch bezuinigt het kabinet verder. Anne, die sinds december 2025 een Vervolguitkering ontvangt, wil geen toeslag aanvragen vanwege slechte ervaringen [1]. “Ik heb een hbo-opleiding, veel dingen snap ik wel, maar deze regelingen zijn zó complex. Het is niet te snappen,” zegt ze [1]. Bijna een op de drie rechthebbenden in de WIA maakt geen gebruik van een inkomensaanvulling, concludeerde de Arbeidsinspectie ruim twee jaar geleden [1].
Tienduizenden leven in armoede door complexe regelgeving
De WIA, die in 2006 de WAO opvolgde, stimuleert gedeeltelijk arbeidsongeschikten om te werken [1]. Maar het systeem werkt tegen hen. Tienduizenden Nederlanders leven in armoede doordat ze de UWV-aanvulling mislopen [1]. Het UWV pleitte anderhalf jaar geleden voor hogere uitkeringen [1]. Volgens hoogleraar Koning is de Vervolguitkering een “soort loterij” omdat slechts een op de zeven werknemers beschermd is via cao-afspraken [1]. Arthur Stil vat de situatie rauw samen: “Als je volledig afhankelijk bent van de overheid, kun je gewoon in de goot belanden” [1]. FNV probeert de bezuiniging te voorkomen middels lobby, acties en publiciteit [1]. De vraag is of dit voldoende is om de kwetsbaarste groep te beschermen tegen verdere verarming.