Minister verdubbelt Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug met historische uitbreiding

2026-05-18 binnenland

Utrecht, maandag, 18 mei 2026.
Het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug verdubbelt vandaag van 11.324 naar 21.323 hectare door een ministeriele beslissing. Minister Jaimi van Essen voegt het noordelijke deel toe, waardoor bossen in Amersfoort, Soest, De Bilt en Baarn nu officieel tot het park behoren. De uitbreiding herstelt een 150.000 jaar oude natuurlijke eenheid die kunstmatig werd doorsneden door de A28. Het wordt hiermee het tweede grootste bos- en heidegebied van Nederland na de Veluwe. Alle ecoducten vallen nu binnen de parkgrenzen. Voor bezoekers verandert er niets - zelfs de wolven merken geen verschil van dit ‘kwaliteitslabel’.

Financiering blijft gelijk, kwaliteitslabel wordt uitgebreid

De uitbreiding kost geen extra geld. Het nationaal park krijgt jaarlijks 4,5 ton subsidie van de provincie Utrecht en 2 ton van het Rijk [1][2]. Ook waterschappen De Stichtse Rijnlanden en Vallei en Veluwe dragen bij, net als gemeenten Soest, De Bilt en Baarn [1][2]. “Voor de financiering van projecten op de Utrechtse Heuvelrug maakt het geen verschil”, zegt programmamanager Jeroen Heemsbergen. “De status van Nationaal Park moet je zien als een kwaliteitslabel” [1][2]. Het geld gaat naar uiteenlopende projecten: maatregelen tegen droogte en wateroverlast samen met waterschappen, bezoekerscentra en educatief materiaal [1][2]. De herbegrenzing heeft geen gevolgen voor eigenaren en gebruikers van gronden en wateren in het gebied [3][4].

Natuurlijke eenheid hersteld na kunstmatige scheiding

De Utrechtse Heuvelrug strekt zich uit van de Grebbeberg bij Rhenen tot aan het Gooimeer bij Huizen [5][6]. Het is een aaneengesloten zandrug die meer dan 150.000 jaar geleden werd gevormd tijdens de ijstijden [1][5]. De huidige grens langs de A28 doorsneed dit natuurlijke systeem kunstmatig [5][6]. Nu volgt de nieuwe grens de contouren van het bos- en heidegebied binnen de provincie Utrecht [4]. Ruim 83 procent van het nieuwe parkoppervlak behoort tot het Natuurnetwerk Nederland [4][7]. Het gebied kenmerkt zich door verschillende types bos, heide, zandverstuivingen en een hoge dichtheid van cultuurhistorisch erfgoed, waaronder de vele landgoederen [1][4]. Ook alle ecoducten op de Utrechtse Heuvelrug vallen nu binnen de grenzen van het park [3][6].

Geen strengere regels voor bezoekers of gevolgen voor dieren

Voor wandelaars en fietsers verandert er niets. De uitbreiding betekent niet dat er strengere regels voor bezoekers gaan gelden [1][2]. “Ook voor de wolven in het gebied zullen er geen gevolgen zijn. Die trekken zich niets aan van een kwaliteitslabel”, zegt Heemsbergen met een knipoog [1][2]. De aanvraag voor de herbegrenzing werd in april 2023 ingediend door de provincie Utrecht [3]. Terreinbeherende organisaties zoals Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, Utrechts Landschap en meerdere landgoederen steunden de uitbreiding [3][6]. Na de Veluwe is de Heuvelrug nu het grootste bosgebied van Nederland [1]. Voor natuurliefhebbers betekent dit dat meer bossen, heidevelden en landgoederen onder de beschermde status vallen.

Bronnen

Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug