Sluiting piratensites zorgt voor verrassend effect: kijkers gaan ook naar Netflix
Nederland, zondag, 8 februari 2026.
Onderzoek toont dubbel resultaat van handhaving tegen illegale streaming. Voormalige piraten bezoeken andere illegale sites 20% vaker, maar Netflix-gebruik stijgt ook met 6%. Studenten en werklozen blijven vaker bij piraterij vanwege kosten. Vrouwen stoppen eerder met illegaal kijken dan mannen. Handhaving werkt dus wel, maar zonder betaalbare alternatieven verschuift piraterij vooral naar andere platforms.
Braziliaanse site-sluiting onthult dubbel effect
Chapman University en Carnegie Mellon University onderzochten wat er gebeurde toen de Braziliaanse piratensite MegafilmesHD in 2015 offline ging [1]. Het resultaat was verrassend tweeledig. Voormalige gebruikers bezochten andere piratensites twintig procent vaker en brachten daar 61 procent meer tijd door [1]. Maar tegelijk steeg het bezoek aan Netflix met zes procent en nam de kijktijd met elf procent toe [1]. De onderzoekers zagen zelfs een causaal verband met nieuwe Netflix-abonnementen na de inval [1]. Voor Nederlandse streamingdiensten als Videoland en Disney+ betekent dit dat handhaving tegen piraterij wel degelijk nieuwe klanten kan opleveren.
Kosten bepalen wie overstapt naar legaal kijken
De overstap naar legaal gebruik bleek ongelijk verdeeld onder verschillende groepen [1]. Studenten en werklozen stapten minder vaak over naar betaalde diensten, vermoedelijk door de kosten [1]. Dit verklaart waarom providers zoals Odido succesvol zijn met goedkope abonnementen - de helft van hun klanten vindt vooral de lagere maandlasten belangrijk [2]. Vrouwen stopten relatief vaker met piraterij dan mannen, die vaker nieuwe illegale bronnen bleven zoeken [1]. In België illustreert dit patroon zich nu in de praktijk: na de recente rechtbankuitspraak die internetproviders Proximus, Telenet, Orange en Digi verplicht illegale IPTV-platforms te blokkeren, zoeken de 650000 illegale gebruikers nieuwe wegen [3].
Handhaving alleen is niet genoeg
Het onderzoek concludeert dat handhaving alleen onvoldoende is [1]. Zonder betaalbare, aantrekkelijke legale alternatieven verschuift piraterij vooral van de ene site naar de andere [1]. België ervaart dit nu direct: ondanks de geschatte economische schade van 189 miljoen euro per jaar aan de creatieve sector blijven gebruikers uitwijken naar nieuwe platforms [3]. De FOD Economie probeert dit tegen te gaan door samen te werken met de Alliance for Creativity and Entertainment om ‘mirrorsites’ te identificeren en blokkeren [3]. Voor Nederlandse mediabedrijven en beleidsmakers toont het onderzoek aan dat een combinatie van handhaving én concurrerende prijsstelling nodig is om piraterij daadwerkelijk terug te dringen.