Zuid-Koreaanse ex-president krijgt levenslang voor mislukte staatsgreep die slechts zes uur duurde

2026-02-19 buitenland

Seoel, donderdag, 19 februari 2026.
Voormalig president Yoon Suk Yeol werd veroordeeld tot levenslange gevangenisstraf voor het leiden van een opstand. Zijn dramatische poging om op 3 december 2024 de militaire noodtoestand uit te roepen schokte de natie. Binnen zes uur dwongen massale protesten en parlementair verzet hem de maatregel in te trekken. De rechtbank oordeelde dat Yoon troepen naar het parlement stuurde en opdracht gaf politieke tegenstanders te arresteren. Dit historische vonnis, 443 dagen na de mislukte coup, maakt van Zuid-Korea een zeldzaam voorbeeld van een democratie die zijn eigen leiders ter verantwoording roept.

Rechtbank spreekt zwaarste vonnis uit sinds militaire dictatuur

De Seoul Central District Court veroordeelde Yoon Suk Yeol op 19 februari 2026 tot levenslange gevangenisstraf voor het leiden van een opstand [1][2][3]. Rechter Ji Gwi-yeon verklaarde dat Yoon schuldig was aan het gewelddadig onderdrukken van de parlementsfunctie en het bevelen van troepen om oppositieleider Lee Jae Myung te arresteren [4]. De aanklagers hadden oorspronkelijk de doodstraf geëist op 13 januari 2026 [2]. De rechtbank benadrukte dat hoewel Yoon geen ‘zeer zorgvuldige planning’ had getoond en ‘fysiek geweld had ingetoomd’, de enorme maatschappelijke schade en zijn gebrek aan berouw de zware straf rechtvaardigden [7]. Ex-defensieminister Kim Yong-hyun kreeg 30 jaar gevangenisstraf voor zijn rol in de opstand [4][7]. Dit historische vonnis valt precies 444 dagen na de mislukte staatsgreep van 3 december 2024 [7].

Zes uur durende chaos die democratie op de proef stelde

Op 3 december 2024 kondigde Yoon in de late avonduren de militaire noodtoestand af onder het voorwendsel van het elimineren van ‘anti-staatse krachten’ in het parlement [5]. Hij verbood alle politieke activiteiten en plaatste de media onder militaire controle [5]. Troepen vielen het parlement en de Nationale Verkiezingscommissie binnen [5]. Maar de massale volkswoede dwong hem de maatregel na slechts zes uur in te trekken [5]. Het parlement nam met 190 wetgevers een noodresolutie aan om de staat van beleg op te heffen [2]. Deze dramatische zes uur brachten Zuid-Korea’s democratie aan het wankelen. Het parlement zette Yoon af op 14 december 2024, en het constitutionele hof ontsloeg hem definitief in april 2025 [2][5].

Waarom dit vonnis belangrijk is voor Nederland

Deze veroordeling toont hoe een sterke democratie haar leiders ter verantwoording kan roepen - een les die ook voor Nederlandse democratie relevant is [GPT]. Zuid-Korea bewijst dat geen enkele president boven de wet staat, zelfs niet bij het uitroepen van een noodtoestand [GPT]. Voor Nederland, dat economische banden heeft met Zuid-Korea, betekent dit vonnis politieke stabiliteit in een belangrijke handelspartner [GPT]. De zaak illustreert ook hoe snel een democratische crisis kan ontstaan en worden opgelost door parlementair verzet en volksprotesten [GPT]. Yoon heeft een week de tijd om in beroep te gaan tegen het vonnis [4]. Het feit dat Zuid-Korea sinds 1997 geen doodstraffen meer uitvoert, maakt de levenslange gevangenisstraf tot de zwaarst mogelijke straf in de praktijk [6].

Bronnen

Zuid-Korea levenslange gevangenisstraf