Nederland zit midden in een ontslaggolf die nog jaren gaat duren

2026-02-18 economie

Nederland, woensdag, 18 februari 2026.
Duizenden Nederlandse werknemers verliezen hun baan door een reorganisatieronde die twee jaar geleden begon en nog lang niet voorbij is. Bedrijven zoals Heineken, ASML en ABN AMRO schrappen massaal personeel door stijgende kosten en AI-ontwikkelingen. Het UWV ontving vorig jaar 355 meldingen van bedrijfsreorganisaties - het hoogste aantal in tien jaar. Werkgeversvereniging AWVN waarschuwt dat goedbetaalde industriebanen definitief verdwijnen, terwijl nieuwe vacatures veel lagere salarissen bieden. De combinatie van economische onzekerheid, energiekosten en kunstmatige intelligentie zorgt voor een structurele transformatie van de arbeidsmarkt die alle sectoren raakt.

Grote namen schrappen duizenden banen

De cijfers zijn keihard. Heineken plant 11000/2 banen te schrappen over de komende twee jaar [1]. ABN AMRO gaat nog verder en elimineert meer dan 5.200 voltijdsbanen tussen 2024 en 2028 [2][7]. ING volgt met 950 banen die verdwijnen tot eind 2026 [2][6]. Zelfs chipmachinefabrikant ASML, symbool van Nederlandse technologische vooruitgang, ontsloeg in januari 2026 zo’n 1.700 managementmedewerkers [3]. Deze bedrijven zijn geen uitzondering. De ontslaggolf raakt alle sectoren: industrie, chemie, financiën, zakelijke dienstverlening en onderwijs [1][2].

AI en stijgende kosten drijven reorganisaties aan

De oorzaken zijn helder. Stijgende loonkosten - de gemiddelde cao-loonstijging lag in januari 2026 op 3,2 procent [8] - combineren zich met energiekosten en de opkomst van AI [1][2]. Maar vakbond CNV waarschuwt voor een ‘dubbele agenda’ bij banken: “Het wordt nu door het management gepresenteerd als een hulpmiddel om ons werk beter en sneller te kunnen doen, maar het uiteindelijke doel is vooral kosten besparen en banen schrappen” [6]. Oud-ASML-topman Peter Wennink stelt het nog scherper: “Er komt nog veel meer aan in het bedrijfsleven en bij de overheid” [3]. De man vergelijkt de situatie met een veenbrand die zich snel verspreidt [4].

Goedbetaalde banen vervangen door lagere salarissen

De werkelijkheid achter de cijfers is pijnlijk voor werknemers. AWVN waarschuwt dat goedbetaalde industriebanen definitief verdwijnen, terwijl nieuwe vacatures veel lagere salarissen bieden [8]. “Het is zeer twijfelachtig of voor de banen die nu verloren gaan, werk met vergelijkbare salarissen terugkomt,” stelt de werkgeversvereniging [8]. Arbeidsmarktadviseur Frank Eskes van UWV benadrukt dat elke reorganisatie zijn eigen aanleiding heeft, maar kostenbesparing blijft de rode draad [6]. Voor duizenden Nederlandse werknemers betekent dit concreet: zoeken naar een nieuwe baan die waarschijnlijk minder betaalt dan hun huidige functie.

Bronnen

ontslagrondes banenkrimp