Nederland evacueert ambassade uit Iran terwijl politiek worstelt met oorlogssteun
Den Haag, donderdag, 12 maart 2026.
Terwijl Nederlandse diplomaten uit Teheran vluchten naar Azerbeidzjan vanwege veiligheidsrisico’s, debatteert Den Haag over steun aan Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran. De coalitie zit niet op één lijn en de oppositie vreest dat Nederland wordt meegesleurd in een conflict waar het geen invloed op heeft. Ruim duizend Nederlanders zijn geëvacueerd uit het Midden-Oosten.
Nederlandse diplomaten vluchten naar Baku terwijl coalitie verdeeld blijft
Minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen bevestigde dinsdag 10 maart dat het Nederlandse ambassadepersoneel uit Teheran naar Baku, Azerbeidzjan is geëvacueerd vanwege toegenomen veiligheidsrisico’s [4]. De delegatie onder leiding van ambassadeur Emiel de Bont stak veilig de grens over bij de Astara-grenspost [4]. Gelijktijdig evacueerden België, Roemenië, Zwitserland en Oostenrijk hun diplomaten via dezelfde route [4]. Het conflict escaleerde dramatisch sinds 28 februari toen Irans Ayatollah Khamenei werd gedood, resulterend in meer dan 1.300 doden in zeven dagen oorlog tussen VS-Israël en Iran [alert! ‘referencing previously published article’]. Ondertussen worstelt de coalitie in Den Haag met de juiste koers. Premier Rob Jetten herhaalde op 11 maart het woord ‘begrip’ voor de aanvallen, maar benadrukte dat dit geen expliciete steun betekende [1]. Hij noemde zowel de aanvallen van VS-Israël als die van Iran ‘buiten de kaders van het internationaal recht’ [1].
Oppositie vreest herhaling van Irak-scenario
Jesse Klaver (GL-PvdA) waarschuwde dat Nederland net als bij de Irak-oorlog ‘ingerommeld’ kan raken in conflicten waar het geen zeggenschap over heeft [1]. Hij benadrukte dat de aanvallen op Iran niet te rechtvaardigen zijn [1]. SGP-leider Chris Stoffer vond dat Klaver ‘op veilige afstand’ bleef door geen positie te kiezen [1]. Op 18 maart wordt gestemd over moties van Stephan van Baarle (DENK) en Klaver om te voorkomen dat het kabinet deelneemt aan de oorlog in het Midden-Oosten [1]. Het Nederlandse publiek staat grotendeels achter deze kritische houding. Een Ipsos I&O-onderzoek van 6-9 maart toonde dat 39% van de Nederlanders de Amerikaanse en Israëlische aanvallen negatief bekijkt, tegenover slechts 21% positief [2]. Bovendien keurde 47% van de ondervraagden de Nederlandse houding af, terwijl 23% deze steunde [2].
Ruim duizend Nederlanders geëvacueerd uit Midden-Oosten
Tot 12 maart 20:30 heeft Nederland 1.026 landgenoten gerepatrieerd uit het Midden-Oosten, waarvan 40 via andere EU-vluchten [3]. Op dinsdag 12 maart landde een repatriëringsvlucht met 75 Nederlanders en drie personen van andere nationaliteiten in Hurghada, Egypte [3]. De geëvacueerden bevinden zich in Oman, Saudi-Arabië, VAE, Qatar, Bahrein, Koeweit, Israël en de Westelijke Jordaanoever [3]. Het ministerie van Defensie zet militaire transportvliegtuigen in voor de evacuaties [3]. Minister Berendsen kondigde maandag ook de inzet van marineschip HNLMS Evertsen aan in de oostelijke Middellandse Zee om regionale bondgenoten te beschermen tegen Iraanse raket- en drone-aanvallen [4]. Het schip integreert in een Franse vlootmacht rondom een Frans vliegdekschip [4]. Voor gewone Nederlanders betekent dit conflict hogere energiekosten: 36% maakt zich zorgen over brandstofprijzen en 34% over energierekeningen [2].