Nederlandse scholen starten revolutie tegen dure wegwerpboeken met eigen uitgeverij
Nederland, donderdag, 26 maart 2026.
Bijna 1400 scholen met 650.000 leerlingen zeggen de huidige schoolboekenmarkt vaarwel. Ze kiezen voor Neon, een coöperatieve uitgever die boeken voor 20 euro per leerling per jaar belooft in plaats van de huidige hoge prijzen. Vijftig schrijvers, vooral leraren, maken nu zelf de boeken. Deze massale opstand schudt de hele markt wakker - bestaande uitgevers veranderen al hun houding tegenover scholen.
Scholen pakken zelf de boeken aan
De groei van Neon gaat razendsnel. In november 2025 hadden slechts 12 scholengemeenschappen met 70.000 leerlingen zich aangemeld [1]. Nu, in maart 2026, zijn dat er ongeveer 120 scholengemeenschappen met 515 basisscholen en 883 middelbare scholen [1]. Het ontwikkelproces startte deze maand met 50 schrijvers, vooral leraren [1]. De belangstelling was enorm: meer dan 1000 mensen solliciteerden [1]. “We hebben heel goede schrijvers kunnen vinden. Van mensen die jong en fris van de opleiding zijn tot YouTubeleraren en leraren met jarenlange ervaring,” zegt Michelle van Dijk, verantwoordelijk voor het auteursteam [1]. Na de zomervakantie van 2026 worden de eerste hoofdstukken getest [1]. Het eerste schoolboek moet klaar zijn in schooljaar 2027-2028 [1].
Prijzenoorlog breekt uit in schoolboekenland
Neon belooft een drastische prijsverlaging. “Voor alle methodes van Neon betalen scholen per leerling rond de 20 euro per jaar. Dat is minder dan wat ze nu betalen voor één methode,” zegt oprichter Marten Blankesteijn [1]. Drukkosten zijn slechts een paar euro per boek [1]. Deze prijsdruk zet bestaande uitgevers onder druk. Hoogleraar Frank Cornelissen legt uit: “Als een ander het voor 10 euro aanbiedt, kan jij het niet meer voor 30 euro verkopen” [1]. De VO-Raad merkt al verandering op bij traditionele uitgevers: “We kunnen ons niet aan de indruk onttrekken dat de komst van Neon in positieve zin bijdraagt aan deze veranderende houding” [1].
Revolutie in de klas hangt van leraren af
Het succes van deze onderwijsrevolutie ligt bij de leraren zelf. Zij moeten straks overstappen van methodes waarmee ze jarenlang werkten naar de nieuwe Neon-boeken [2]. Cornelissen noemt het “best wel een revolutionaire ontwikkeling” omdat scholen nu zelf invloed krijgen op hun lesmaterialen [2]. De massale aansluiting - een kwart van alle basis- en middelbare scholieren in Nederland - vergroot de druk op bestaande uitgevers om te verbeteren [2]. Voor ouders betekent dit mogelijk lagere schoolkosten. Voor leraren betekent het wennen aan nieuwe boeken die door collega’s zijn geschreven in plaats van door grote uitgeverijen.