Trump noemt NAVO een papieren tijger en overweegt Amerikaanse uittreding
Washington, woensdag, 1 april 2026.
President Trump dreigt de VS uit de NAVO te trekken na de weigering van bondgenoten om te helpen bij de oorlog tegen Iran. Hij noemt het bondgenootschap een ‘papieren tijger’ waar Poetin ook doorheen prikt. De crisis ontstond toen Europa militaire bases weigerde voor Amerikaanse aanvallen op Iran.
Frustratie over gebrek aan steun van bondgenoten
De Amerikaanse president Donald Trump uitte woensdag zijn frustratie over het gebrek aan steun van NAVO-bondgenoten tijdens de oorlog tegen Iran [1][2]. In een interview met de Britse krant The Telegraph zei Trump: ‘Ik ben nooit heel erg overtuigd geweest van de NAVO. Ik heb altijd geweten dat het een papieren tijger was. Poetin weet dat trouwens ook’ [1]. De crisis ontstond toen Iran de Straat van Hormuz effectief afsloot na Amerikaans-Israëlische aanvallen die op 28 februari 2026 begonnen [3][4]. Spanje en Italië weigerden de Amerikanen gebruik te laten maken van militaire vliegvelden om aanvallen op Iran uit te voeren [1]. Voor Nederland betekent dit dat onze toegang tot goedkope energie onder druk staat - de afsluiting van de Straat van Hormuz raakt namelijk 20% van de wereldwijde olieschepen [4].
Vergelijking met Oekraïne-steun
Trump maakte een directe vergelijking met de Oekraïne-oorlog om zijn punt te maken [1]. ‘We zijn er altijd vanzelfsprekend geweest, ook in Oekraïne. Maar Oekraïne was niet ons probleem. Het was een test, en we waren er toen voor hen. Maar zij zijn er nu niet voor ons’, verklaarde de president [1][3]. Ook minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio bevestigde dat de VS de relatie met de NAVO zullen ‘herbekijken’ na afloop van de oorlog in Iran [1]. Rubio zei: ‘Als de NAVO er alleen maar om draait dat wij Europa verdedigen als het wordt aangevallen, maar zij ons de toegang tot bases ontzeggen wanneer we dat nodig hebben, dan is dat geen goede regeling’ [1]. Voor Nederlandse burgers zou dit betekenen dat de veiligheidswaarborgen waar ons land sinds 1949 op rekent, kunnen verdwijnen.
Juridische obstakels en gevolgen voor Nederland
Ondanks zijn dreigementen kan Trump de VS niet zomaar uit de NAVO terugtrekken [1]. Hij heeft daarvoor de goedkeuring van de Senaat en het Huis van Afgevaardigden nodig, of een tweederdemeerderheid van de Senaat [1]. Trump gaf aan dat hij ‘voorbij het punt van herevalueren’ is en een vertrek ‘sterk overweegt’ [1][2]. Voor Nederland, als oprichtend lid van de NAVO, zou een Amerikaanse terugtrekking dramatische gevolgen hebben [GPT]. Ons defensiebudget zou drastisch moeten stijgen om het Amerikaanse veiligheidsgat op te vullen. De energiecrisis toont nu al de kwetsbaarheid aan - olieprijzen daalden onder de 100 dollar per vat toen markten hoopten op een snel einde van de Iran-oorlog [3]. Trump spreekt vanavond om 21:00 Nederlandse tijd het Amerikaanse volk toe met een ‘belangrijke update’ over de oorlog [3].