Voormalig museumdirecteur creëerde angstcultuur onder 92 werknemers
Rotterdam, vrijdag, 20 maart 2026.
Een onafhankelijk onderzoek bevestigt dat Birgit Donker van het Nederlands Fotomuseum een ‘klimaat van angst’ veroorzaakte. Van de 28 geïnterviewde werknemers durfden er 20 geen kritiek te uiten. Het rapport spreekt van pestgedrag, intimidatie en machtsmisbruik. Donker probeerde het onderzoek te beïnvloeden door werknemers onder druk te zetten. Ze werd vorig jaar ontslagen en spant nu een rechtszaak aan tegen de raad van toezicht.
Werknemers durfden geen kritiek te uiten
Het ‘Rapport Cultuuronderzoek Nederlands Fotomuseum’ toont aan hoe diep de problemen gingen [2]. Van de 92 benaderde werknemers vulden 39 een vragenlijst in en werden 28 geïnterviewd [2]. Maar liefst 20 van die 28 gesproken werknemers voelden geen vrijheid om kritiek te uiten op Donker [2]. Een anonieme oud-medewerker beschrijft de sfeer: “Toen zij nog op kantoor was, dacht ik regelmatig: ik hoop dat ze niet ineens op me afkomt met iets. Of als ze thuis werkte dacht ik: vandaag ben ik even veilig” [2]. Het rapport spreekt van ‘pestgedrag, uitsluiting, intimidatie en machtsmisbruik’ door Donker tijdens haar 6,5-jarige directeurschap [2]. Ook de raad van toezicht krijgt kritiek: werknemers vonden hen ‘nauwelijks zichtbaar of benaderbaar’ [2].
Donker probeerde onderzoek te beïnvloeden
De situatie werd nog erger toen bleek dat Donker het eerste onderzoek eind 2024 probeerde te manipuleren [2]. Ze zette een personeelslid onder druk en onthulde vragen aan een tweede werknemer, waarbij ze aangaf welke antwoorden ze wilde [2]. Vervolgens verzocht ze om de antwoorden te printen en het digitale bestand te verwijderen [2]. Dit gedrag kwam aan het licht tijdens het vervolgonderzoek door bureau Unravelling [2]. Donker weigerde mee te werken aan dit tweede onderzoek en noemt het vooringenomen [1]. Ze heeft een klacht ingediend en spreekt van ‘suggestieve vragen’ [1]. In mei staat een rechtszaak gepland waarin Donker de raad van toezicht aanklaagt naar aanleiding van haar ontslag [1][2].
Museum krijgt nieuwe kans
Het Nederlands Fotomuseum opende in februari 2026 een nieuwe locatie in Pakhuis Santos op Katendrecht, die sindsdien veel bezoekers trekt [1]. De Rotterdamse gemeenteraad overwoog eerder in te grijpen naar aanleiding van Donkers ontslag, maar wethouder Said Kasmi verdedigde de beslissing en beloofde de raad op de hoogte te houden [1]. Het rapport is alleen beschikbaar voor mensen die aan het onderzoek hebben deelgenomen [1]. Deze zaak werpt licht op bredere problemen met werkdruk en leiderschapscultuur in Nederlandse culturele instellingen. Voor werknemers in de cultuursector is dit een wake-up call: spreek problemen aan voordat ze escaleren tot een ‘klimaat van angst’.