Energieleveranciers blijven consumenten in het ongewisse laten over prijswijzigingen

2026-01-10 economie

Amsterdam, zaterdag, 10 januari 2026.
Bijna 280.000 huishoudens sloten zich aan bij een massaclaim tegen energieleveranciers. De nieuwe contractvoorwaarden per 1 januari 2026 lossen niets op. Consumenten kunnen nog steeds niet voorspellen wanneer hun energieprijs stijgt of met hoeveel. Het gerechtshof oordeelde in maart 2025 dat de oude prijswijzigingsclausules oneerlijk waren. Miljoenen Nederlanders betaalden jarenlang te veel. De energiesector paste de voorwaarden aan, maar maakte ze zo breed dat ze niets ophelderen. Schadevergoedingen kunnen oplopen tot duizend euro per huishouden. De uitspraak in de rechtszaak wordt binnen zes maanden verwacht.

Gerechtshof dwong aanpassingen af, maar resultaat teleurstelt

Op 25 maart 2025 oordeelde het Gerechtshof Amsterdam dat het prijswijzigingsbeding in variabele energiecontracten oneerlijk en ongeldig was [3]. Miljoenen consumenten met variabele contracten betaalden hierdoor jarenlang te veel toen tarieven tussentijds werden verhoogd [3]. Brancheorganisatie Energie-Nederland paste de voorwaarden aan die per 1 januari 2026 van kracht werden [1][3]. Het resultaat valt tegen. “Het gewijzigde prijswijzigingsbeding beschrijft uitgebreider de redenen waarom energieleveranciers prijzen mogen aanpassen”, zegt Sandra Molenaar, directeur van de Consumentenbond [3]. “Maar de opsomming is zó breed, dat consumenten daardoor nog steeds niet kunnen voorspellen hoe en wanneer tarieven veranderen” [3]. Ook blijft onduidelijk hoe groot een prijswijziging mag zijn en hoe vaak leveranciers die mogen doorvoeren [3].

Massaclaim trekt bijna 280.000 huishoudens aan

Op 30 september 2025 startten de Consumentenbond, Vereniging Eigen Huis en Stichting Consumenten Competition Claims een collectieve claim tegen de zes grootste energieleveranciers [3]. Bijna 280.000 huishoudens sloten zich inmiddels aan bij deze Energieclaim [4]. De organisaties eisen compensatie voor gedupeerde consumenten en duidelijke voorwaarden [3]. De schade per consument kan variëren van enkele tientjes tot wel duizend euro, afhankelijk van het type contract en de frequentie van tariefwijzigingen [4]. Het totale schadebedrag loopt volgens de Consumentenbond in de miljoenen euro’s [4]. Een uitspraak in de zaak wordt binnen zes maanden na 7 januari 2026 verwacht [4]. Ongeveer 440000 huishoudens hebben een variabel energiecontract [4].

Energiesector houdt voet bij stuk ondanks kritiek

Energie-Nederland verdedigt de aangepaste voorwaarden. “Dat prijzen gedurende de looptijd van een variabel contract wijzigen, is een logisch en essentieel onderdeel van variabele prijscontracten”, stelt de brancheorganisatie [4][9]. Ze benadrukken dat de gerechtelijke procedures nog niet zijn afgerond [4][9]. De Consumentenbond en VEH waarschuwden al in 2017 dat de voorwaarden niet voldeden aan Europese regels uit 2013 [3]. “Gesprekken met de brancheorganisatie leverden niets op”, zegt Cindy Kremer van VEH [3]. “Daarom hebben we destijds expliciet op het voorblad van de voorwaarden laten opnemen dat wij het oneens waren met het wijzigingsbeding” [3]. Consumenten kunnen zich nog steeds aanmelden voor de collectieve claim via de website van Claimservice [3].

Bronnen

energiecontracten prijswijzigingen