Honderden Oekraïners dreigen op straat te staan door aflopende contracten

2026-02-07 binnenland

Nederland, zaterdag, 7 februari 2026.
Dit jaar moeten 12 procent van de Nederlandse gemeenten hun opvanglocaties sluiten zonder alternatief te hebben. In Dordrecht wonen 900 Oekraïners in een locatie die moet verdwijnen. Utrecht verliest 550 plekken. Gemeenten worstelen al jaren met het vinden van nieuwe locaties door inspraakprocedures en faillissementen. Ondertussen ervaren jonge vluchtelingen stress door gebrek aan privacy en onbetaalbare studies. De situatie toont de overgang van noodopvang naar structureel beleid, maar gemeenten missen langetermijnzekerheid om meerjarige plannen te maken.

Gemeenten lopen vast op procedures en faillissementen

De problemen stapelen zich op. Meer dan 40 procent van alle gemeenten heeft opvanglocaties waarvan het contract dit jaar afloopt [1]. In Dordrecht worstelt wethouder Wim van der Kruijff al een jaar met de sluiting van Crown Point, waar 900 Oekraïners wonen [1]. “Maar het bleek iedere keer moeilijker en langzamer te gaan dan van tevoren gedacht, om nieuwe opvanglocaties te regelen”, zegt Van der Kruijff [1]. De gemeente liep tegen inspraakprocedures aan en hun bouwer van flexwoningen ging ook nog eens failliet [1]. De deadline voor Crown Point is nu opgeschoven naar eind augustus 2026 [1]. In Utrecht verdwijnen twee locaties met samen 550 plekken [1], terwijl in Losser 27 Oekraïners zonder alternatief zitten [1].

Jongeren onder druk door gebrek aan privacy en hoge studiekosten

Voor jonge Oekraïners wordt de situatie steeds schrijnender. Bijna de helft van de ondervraagde jongeren tussen 16 en 24 jaar volgt geen opleiding, waarvan 43 procent dit wijt aan de hoge studiekosten [2]. Ze betalen vaak het instellingstarief van 8.000 tot 15.000 euro in plaats van het wettelijke collegegeld van 2.600 euro [4]. De 19-jarige Ilya uit Maarssen woont met zijn familie van vier personen in een ruimte van 40 vierkante meter [4]. “Steeds met vier mensen in een kamer, dat is soms echt oncomfortabel. Je hebt weinig ruimte voor jezelf”, vertelt hij [4]. Oekraïense jongeren geven hun privacy op woonlocaties gemiddeld een magere 4,8 [2][4]. VluchtelingenWerk-directeur Frank Candel waarschuwt: “Anders dreigt een verloren generatie” [2].

Van noodopvang naar structureel beleid, maar zonder zekerheid

Nederland probeert de overgang te maken van crisis naar structuur. In juli 2024 verbleven nog ruim 115.000 van de circa 157.000 Oekraïense vluchtelingen die sinds februari 2022 naar Nederland kwamen [7]. De Richtlijn Tijdelijke Bescherming loopt tot maart 2027, waarna Oekraïners een tijdelijke verblijfsvergunning van drie jaar krijgen [2][7]. Het Rijk werkt aan doelgroepflexibele opvang die gemeenten financiert ongeacht wie er woont [7]. Maar gemeenten missen langetermijnzekerheid. “Er moet een langetermijnvisie komen, want nu is er geen meerjarige zekerheid en zo kun je als gemeente ook geen meerjarige plannen maken”, zegt wethouder Van der Kruijff uit Dordrecht [1]. RTL Nieuws ondervroeg 194 van de 342 Nederlandse gemeenten voor dit onderzoek [1].

Bronnen

Oekraïense vluchtelingen opvanglocaties