De bankcomputer die een miljoen gulden te veel overmaakte markeert veertig jaar digitaal bankieren
Nederland, vrijdag, 13 februari 2026.
Op 13 februari 1986 maakte DNB-president Jelle Zijlstra per ongeluk een miljoen gulden over in plaats van 100.000 - de eerste transactie via Girotel. Dit systeem van de Postbank bracht een revolutie teweeg: geen regen meer trotseren om naar het postkantoor te gaan. Via een televisie en modem kon je plotseling thuis bankzaken regelen. Wat begon met duizend gebruikers groeide uit tot een half miljoen klanten. De beveiligingscodes en offline functionaliteit vormden de basis voor hoe we vandaag nog steeds bankieren via apps.
Van dure telefoonrekeningen naar offline innovatie
Girotel werkte via een 14K4-modem die je aan je televisie aansloot [1]. Je belde rechtstreeks in naar de Postbank-computer in Breda [1]. Het probleem: je moest lang verbonden blijven, wat torenhoge telefoonrekeningen opleverde [2][3]. “Je was lange tijd in gesprek met je 14K4-modem. Dat vond niet iedereen thuis even leuk. Ook ging de telefoonrekening er flink door omhoog”, vertelt Bob Timmerman, hoofd digitaal bankieren van ING [2]. De oplossing kwam snel: een offline versie waarbij je alle overschrijvingen eerst voorbereidt en dan in één keer verstuurt [2][3]. Girotel groeide daardoor jaarlijks met 10.000 nieuwe klanten [1][3]. Halverwege de jaren 90 had het systeem een half miljoen gebruikers [1][2].
Beveiligingscodes die de basis legden voor moderne banking
Girotel introduceerde een tweestapsbeveiliging met een zescijferig nummer en TAN-codes voor transacties [1][3]. “De TAN codes van Girotel vormden de basis voor de beveiligingsprincipes die we nu nog steeds herkennen in moderne authenticatiemethoden”, zegt Timmerman [3]. In 1997 kwam een ISDN-versie en in 1998 de internetvariant [3]. Postbank beëindigde Girotel voor particulieren in 2005 en voor zakelijke klanten in 2008 [3][4]. Sommige trouwe gebruikers wilden er niet vanaf. “We zijn toen met zijn allen naar de oude centrale computer, het mainframe, in Rotterdam gegaan. En hebben met een borrel die computer uitgezet”, herinnert Timmerman zich [1][2].
Van Girotel naar Tikkie: veertig jaar later
“Geld overmaken, saldo checken en inzicht in je uitgaven. Dat is eigenlijk wat we nog steeds met onze app doen”, constateert Timmerman [1][2]. Girotel legde de basis voor moderne betaaldiensten zoals Apple Pay, Google Pay en iDEAL [3]. ING heeft vandaag ongeveer 8 miljoen rekeninghouders in Nederland [5]. Waar je vroeger zorgvuldig codes invoerde en hoopte dat de verbinding niet wegviel, verstuur je nu in seconden een betaling [4]. “Girotel plaveide de weg voor de moderne digitale betaalinfrastructuur van vandaag”, concludeert Timmerman [3]. De revolutie die begon met een computer aan de televisie past nu moeiteloos in je broekzak [4].