Nederland kiest voor prikken in plaats van doodmaken om vogelgriep te stoppen
Nederland, vrijdag, 15 mei 2026.
Ruim 2,25 miljoen vogels zijn sinds oktober 2025 geruimd vanwege vogelgriep. Nu stapt Nederland over van het massaal doden van pluimvee naar verplichte vaccinaties voor leghennen. Deze koerswijziging komt na een dramatische periode met 51 besmette locaties en zelfs antistoffen bij melkvee in Friesland. De staatssecretaris belooft een internationaal geaccepteerde aanpak die de handel niet schaadt.
Van massale slacht naar preventieve prik
De nieuwe aanpak markeert een drastische koerswijziging. Waar eerder vogelgriep nog toesloeg in Biddinghuizen met 55.000 geruimde kippen, kiest Nederland nu voor vaccinatie in plaats van massale slacht [1]. Het kabinet werkt samen met de pluimveesector aan verplichte vaccinatie van leghennen [1]. Staatssecretaris Silvio Erkens van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur legt uit: “Vogelgriep kan ontwrichtend zijn voor dieren, ondernemers en de samenleving. Door in te zetten op onder andere vaccinaties kunnen we vogelgriep structureel gaan terugdringen” [1]. De timing is cruciaal - het virus spreidde zich uit naar wilde dieren en zelfs melkvee, met antistoffen gevonden bij koeien in Friesland in januari 2026 [1].
Wetenschappelijke basis en internationale acceptatie
De vaccinatiestrategie bouwt voort op jarenlang onderzoek. Wageningen Bioveterinary Research startte in 2023 een veldproef met twee vaccins [1]. In maart 2025 begon een vaccinatiepilot op een pluimveebedrijf [1]. Nederland zorgt ervoor dat de nieuwe aanpak internationaal wordt geaccepteerd, zodat het de handel niet schaadt [1]. Erkens benadrukt: “Hierbij zetten we een op een internationaal geaccepteerde aanpak zodat het niet ten koste van onze handel” [1]. Parallel aan de vaccinaties blijft het kabinet inzetten op strengere bioveiligheidsmaatregelen op pluimveebedrijven [1]. Sinds maart 2025 is elk commercieel pluimveebedrijf al verplicht een bioveiligheidsplan te hebben [1].
Bescherming voor mensen die werken met pluimvee
Het kabinet denkt ook aan de mensen. Pluimveehouders, dierenartsen en medewerkers van dierenambulances krijgen vanaf het komende griepseizoen een seizoensgriepvaccinatie aangeboden [1]. Dit is een voorzorgsmaatregel, want het risico voor mensen blijft zeer laag [1]. Het virus laat echter zien dat het zich kan aanpassen - besmettingen zijn gevonden bij zoogdieren zoals katten, vossen en zelfs een zeehond [1]. Door preventief te vaccineren in plaats van reactief te ruimen, hoopt Nederland de cyclus van uitbraken en massale slacht te doorbreken. De nieuwe strategie moet de pluimveesector eindelijk rust geven na maanden van onzekerheid.