Mediawet vertraging zorgt ervoor dat toezichthouder noodprocedures moet invoeren
Den Haag, zondag, 26 april 2026.
Het Commissariaat voor de Media moet vanaf 1 mei verkorte aanwijzingsprocedures starten voor 22 gemeenten. De nieuwe Mediawet komt niet op tijd. Oorspronkelijk zou de wet op 1 juli 2026 ingaan, nu wordt november 2026 of zelfs januari 2027 verwacht. Hierdoor lopen huidige aanwijzingen af voordat de nieuwe wet er is. De vertraging raakt vooral lokale omroepen hard en zorgt voor bestuurlijke chaos in gemeenten.
Lokale omroepen zitten in de knel door vertraging
De vertraging van de nieuwe Mediawet zet lokale omroepen onder druk [1]. Het Commissariaat voor de Media start daarom vanaf 1 mei verkorte aanwijzingsprocedures voor 22 gemeenten, omdat hun huidige aanwijzingen tussen 1 juli 2026 en 1 januari 2027 aflopen [1]. Aanvragen kunnen van 1 tot en met 31 mei 2026 worden ingediend, met besluitvorming tussen oktober 2026 en april 2027 [1]. Het ministerie van OCW heeft de oorspronkelijke deadline van 1 juli 2026 laten varen voor een nieuwe streefdatum van 1 november 2026, mogelijk zelfs later dan 1 januari 2027 [1]. Deze verkorte procedure vervangt de reguliere Beleidsregel 2025 en valt onder een tijdelijke leidraad [1].
Bestuurlijke chaos in gemeenten door botsende wetgeving
De vertraging zorgt voor concrete problemen in Nederlandse gemeenten. In Haaksbergen wees het Commissariaat 1Twente aan, in Deventer koos de Adviesraad Cultuur voor Koekstad Media en in Apeldoorn leidt de keuze voor RTV Apeldoorn tot bezwaarprocedures [1]. Deze chaos ontstaat omdat gemeenten nog volgens de oude Mediawet werken, terwijl OCW naar een regionaal model toewerkt [1]. Het kabinet reserveert jaarlijks 3 miljoen euro extra voor de Nederlandse Lokale Publieke Omroep (NLPO), maar de NLPO waarschuwt dat de geplande 27,5 miljoen euro voor 80 streekomroepen onvoldoende is [1]. De beoogde start van het nieuwe stelsel blijft ondanks alle vertragingen 1 januari 2028 [1].
Pluriformiteit onder druk in medialandschap
Terwijl het toezicht worstelt met vertragingen, komt ook de pluriformiteit van het Nederlandse medialandschap onder druk te staan. Ongehoord Nederland heeft nog altijd geen plek gevonden in de omroephuizen, ondanks dat het kabinet wettelijk wil vastleggen dat elke erkende omroep uiteindelijk in een omroephuis moet worden ondergebracht [2]. Directeur Peter Vlemmix stelt dat ON vanaf de start is tegengewerkt vanwege het afwijkende geluid over thema’s als klimaat, immigratie en woke [2]. “Wij zijn er niet op uit om acceptabel te worden,” aldus Vlemmix, die benadrukt dat het publieke bestel daadwerkelijk pluriform moet zijn en ruimte moet bieden aan uiteenlopende opvattingen [2]. Het Commissariaat voor de Media houdt toezicht op de Mediawet om de onafhankelijkheid, pluriformiteit en toegankelijkheid van het media-aanbod te beschermen [3].