Nederlandse supermarkten verkopen massaal voedsel dat je dik en ziek maakt
Nederland, zondag, 15 februari 2026.
Zeventig procent van alle producten in Nederlandse supermarkten is ultrabewerkt voedsel. Dit fabriekseten bevat meer vet, zout en suikers dan natuurlijke producten. Experts vergelijken het inmiddels met roken vanwege de consistente gezondheidsrisico’s. Amerikanen halen al 60% van hun calorieën uit dit soort producten. Een voedingsdeskundige ontdekte cornflakes met 37% suiker en guacamoledip met minder dan 3% avocado. De nieuwe Amerikaanse voedingsrichtlijnen koppelen ultrabewerkt voedsel aan obesitas, diabetes, hartziekten en dementie. Het probleem zit niet alleen bij consumenten, maar in ons hele voedselsysteem dat ongezond eten tot de rationele keuze maakt.
Supermarktsafari onthult schrikbarende waarheid
Voedingsdeskundige Peter Weijs van de HvA en Amsterdam UMC liep op 15 februari 2026 door een Albert Heijn filiaal op het Gelderlandplein in Amsterdam [1]. Zijn missie: onbewerkt voedsel vinden. Dat bleek bijna onmogelijk. Cornflakes bevatten 37 procent suiker - “bijna de helft!” riep Weijs uit [1]. Kant-en-klare guacamoledip? “Daar zit soms minder dan 3 procent avocado in,” vertelt Anke Kuik, medeoprichter van de FLTRD-app [1]. Weijs adviseert simpel: “Als er vijftig stoffen in zitten, heb ik liever een ander product” [1]. Nederland loopt gevaarlijk dicht tegen Amerika en Groot-Brittannië aan, waar mensen al 60% van hun calorieën uit ultrabewerkt voedsel halen [1]. “Maar wel bijna,” waarschuwt Neha Khandpur van Wageningen University [1].
Wetenschappers vergelijken ultrabewerkt voedsel met roken
De nieuwe Amerikaanse voedingsrichtlijnen van 2025-2030 zijn glashelder: ultrabewerkt voedsel hangt samen met obesitas, diabetes type 2, hart- en vaatziekten, depressie, dementie en hogere sterfte [3]. Op 3 februari 2026 stelden Amerikaanse onderzoekers in The Guardian dat ultrabewerkte voeding als verslavend genotsmiddel moet worden behandeld en gereguleerd zoals tabak [1]. Het mechanisme is simpel maar dodelijk: deze industriële producten ondermijnen verzadigingssignalen, bevatten hyperpalatable stoffen die tot overconsumptie leiden, en verstoren je microbioom [3]. Khandpur van WUR stelt: “Als studies in verschillende landen telkens dezelfde richting op wijzen, is dat zo’n sterk patroon dat we het niet kunnen negeren” [1]. Professor Jaap Seidell noemt het Nederlandse voedselsysteem ronduit “ziekmakend” [4].
Politiek grijpt eindelijk in
De overheid begint wakker te worden. In 2022 lanceerde het ministerie van VWS de Nationale Aanpak Productverbetering om fabrikanten te bewegen minder vet, suiker en zout toe te voegen [1]. De nieuwe coalitie wil een belasting op suikerrijke producten invoeren [1]. Maar experts vragen zich af waarom we überhaupt een voedselsysteem organiseren waarin ongezond eten de rationele keuze is [3]. Consumenten kunnen zich intussen wapenen met apps zoals FLTRD, die na het scannen van streepjescodes laat zien hoe bewerkt een product is en gezondere alternatieven voorstelt [1]. Foodwatch kroonde Albert Heijn in 2024 nog tot winnaar van het Gouden Windei voor lekkerbekjes waarin consumenten een kwart minder vis kregen dan beloofd [1]. De boodschap is duidelijk: lees ingrediëntenlijsten, vermijd producten met lange lijsten, en kies waar mogelijk voor onverpakte producten.