minister Van Essen gooit dure bureaucratie van voorganger overboord bij stalgegevens
Den Haag, donderdag, 16 april 2026.
De nieuwe landbouwminister draait een kostbare maatregel terug die 15 tot 60 miljoen euro zou kosten. BBB-minister Wiersma wilde alle boeren individueel benaderen voordat stalgegevens openbaar werden. Van Essen kiest voor een eenvoudige aankondiging in de Staatscourant. De Raad van State noemde Wiersma’s aanpak eerder al ‘procedureel misbruik’.
D66-minister Van Essen schrapt kostbare bureaucratie
Minister Jaimi van Essen (D66) schrapte woensdag 14 april 2026 de omstreden werkwijze van zijn BBB-voorganger Femke Wiersma [1]. Van Essen besloot dat het ministerie van Landbouw geen individuele brieven meer stuurt naar boeren over de openbaarmaking van stalgegevens [1]. Deze beslissing bespaart de staat tussen de 15 en 60 miljoen euro, zo becijferde de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland [1]. In plaats van kostbare individuele consultaties kiest Van Essen voor een simpele aankondiging in de Staatscourant [1].
Raad van State noemde Wiersma’s aanpak al ‘procedureel misbruik’
De kritiek op Wiersma’s werkwijze was niet mals. Het Adviescollege Openbaarheid en Informatiehuishouding oordeelde op 9 december 2025 dat haar handelswijze ‘grenst aan procedureel misbruik’ [1]. De Raad van State dwong Wiersma in oktober 2025 al om emissiegegevens tot en met 2022 vrij te geven [1]. Deze gegevens waren opgevraagd door NRC, Follow the Money en Omroep Gelderland via een Woo-verzoek uit 2022 [1]. De Raad van State oordeelde toen al dat een aankondiging in de Staatscourant volstaat om boeren te informeren [1].
Transparantie wint van boerenbescherming
Van Essen’s besluit markeert een duidelijke koerswijziging. Waar BBB-minister Wiersma boeren wilde beschermen tegen ongewenste openbaarheid, kiest de D66-bewindsman voor transparantie [1]. De emissiegegevens van stallen moeten volgens de wet openbaar zijn [1]. Van Essen bekritiseerde Wiersma’s aanpak vanwege de hoge kosten en lange verwerkingstijden [1]. Boeren die bezwaar hebben tegen openbaarmaking kunnen nog steeds reageren via de Staatscourant-procedure, maar krijgen geen individuele brief meer thuisgestuurd [1].