Iran geeft verrijkt uranium af in ruil voor vrede met Amerika

2026-05-24 buitenland

Washington, zondag, 24 mei 2026.
Iran stemt toe om zijn 400 kilogram hoogverrijkt uranium op te geven als onderdeel van vredesonderhandelingen met de VS. President Trump kondigde gisteren aan dat een akkoord grotendeels is onderhandeld om de 84 dagen durende oorlog te beëindigen en de Straat van Hormuz te heropenen. Amerikaanse functionarissen dreigden de uraniumvoorraad te bombarderen als Iran weigerde, maar Teheran boog uiteindelijk onder druk. Het uranium ligt momenteel begraven na Amerikaanse raketaanvallen op de nucleaire faciliteit Isfahan in juni 2025. De deal zou binnen enkele dagen worden aangekondigd, hoewel Iran betwist dat het volledige controle over de Straat van Hormuz zou opgeven. De overeenkomst volgt op maandenlange economische blokkades die de olieprijzen wereldwijd opdreven.

Uranium als dealbreaker in vredesonderhandelingen

De doorbraak kwam er nadat Amerikaanse onderhandelaars Iran via tussenpersonen duidelijk maakten dat ze zonder een overeenkomst over de uraniumvoorraad zouden weglopen en hun militaire campagne zouden hervatten [1]. President Trump zei gisteren tegen verslaggevers dat de VS Iran’s geschatte 400 kilogram hoogverrijkt uranium uiteindelijk zal ‘waarschijnlijk vernietigen’ [2]. De voorraad ligt grotendeels begraven op de nucleaire locatie Isfahan nadat Amerikaanse Tomahawk-raketten de site in juni 2025 troffen [1]. Voor Nederlandse gezinnen betekent dit goed nieuws: de blokkade van de Straat van Hormuz heeft benzineprijzen flink opgedreven, maar heropening zou die kosten kunnen verlagen [6]. Trump sprak gisteren met leiders uit Saudi-Arabië, Qatar, Turkije, Pakistan, Jordanië, de VAE en Egypte over het akkoord [5]. Militaire planners hadden de afgelopen dagen opties ontwikkeld om Iran’s voorraad te bombarderen als de onderhandelingen zouden mislukken [1].

Iran betwist controle over Straat van Hormuz

Hoewel Trump zaterdag aankondigde dat ‘de Straat van Hormuz zal worden geopend’ [3][5], betwist Iran deze claim heftig. Het Iraanse staatspersbureau Fars meldde dat hoewel Iran heeft toegestemd het aantal passerende schepen terug te brengen naar het niveau van voor de oorlog, dit ‘absoluut niet betekent vrije doorgang naar de situatie van voor de oorlog’ [3]. Iran houdt vast aan exclusieve controle over het bepalen van de route, tijd en wijze van doorgang [3]. De Iraanse woordvoerder Esmail Baqaei benadrukte dat het nucleaire programma pas in een latere fase wordt besproken, binnen 30 tot 60 dagen na een eerste akkoord [3][5]. Deze meningsverschillen tonen dat een definitief akkoord nog niet rond is, ondanks Trump’s optimistische berichten op Truth Social [3][5].

84 dagen oorlog met miljardenschade

Het conflict dat op 28 februari 2026 begon heeft al 13 Amerikaanse militairen het leven gekost en Amerikaanse belastingbetalers meer dan 25 miljard dollar gekost [5]. De Amerikaanse marine heeft sinds 13 april 2026 een blokkade van Iraanse havens uitgevoerd met 15.000 militairen, 200 vliegtuigen en 20 oorlogsschepen, waarbij 100 handelsschepen werden omgeleid [7]. Admiraal Brad Cooper van CENTCOM meldde dat de operatie ‘nul handel naar en uit Iraanse havens’ heeft toegestaan, wat Iran economisch onder druk zette [7]. Trump gaf Axios gisteren een kans van ‘50/50’ op een goede deal of Iran ‘naar het hiernamaals blazen’ [5]. De president zou vandaag een beslissing nemen over het hervatten van de oorlog na overleg met Jared Kushner en Steve Witkoff [5]. Voor Nederlandse consumenten hangt veel af van deze beslissing: de blokkade heeft wereldwijde energieprijzen opgedreven door de afsluiting van een cruciale doorgang voor olie-export [6][7].

Bronnen

Iran nucleair Trump onderhandelingen