Golfstaten betalen zwaar voor een oorlog die zij nooit wilden
Perzische Golf, zondag, 12 april 2026.
Iran bombardeerde energie-infrastructuur in alle zes Golfstaten terwijl het de Straat van Hormuz blokkeerde. Qatar verloor 17% van zijn exportcapaciteit door één raketaanval. De VAE onderschepte 52 projectielen op één dag. Koeweit spreekt van ‘brutale aanvallen’ die het staakt-het-vuren ondermijnen. Saoedi-Arabië noemt Irans targeting ‘vooropgezet en goed doordacht’. Analisten waarschuwen dat Iran na deze oorlog ‘onvoorspelbaarder en gewelddadiger’ is geworden. De Golfstaten moeten nu niet alleen fysieke en economische schade herstellen, maar ook leren leven met een agressiever Iran als buur. Vertrouwen is volgens Saudi’s minister ‘volledig kapot’. Het herstel van relaties zal decennia duren.
Miljardenschade door Iraanse vergeldingsacties
De Golfstaten zitten opgezadeld met een rekening van miljarden euro’s voor een oorlog die zij niet hebben begonnen [1]. Sinds februari 2026 lanceerden de VS en Israël een ‘onthoofdings-campagne’ tegen Iran, waarna Iran met duizenden raketten en drones terugvlakte tegen Amerikaanse bondgenoten in het Midden-Oosten [1]. Qatar kreeg op 19 maart de klap van zijn leven toen een aanval op de Ras Laffan energie-hub maar liefst 17% van zijn exportcapaciteit wegvaagde [1]. De VAE onderschepte op 8 april alleen al 17 ballistische raketten en 35 drones [1]. Een dag later meldde Koeweit dat zijn luchtverdediging druk bezig was met het onderscheppen van meer drones [1]. Dit is geen toevallige chaos - Saudi’s minister van Buitenlandse Zaken, prins Faisal bin Farhan al Saud, wijst op de precisie: ‘De mate van nauwkeurigheid bij sommige doelwitten toont aan dat dit vooropgezet, vooraf gepland en goed doordacht was’ [1].
Straat van Hormuz wordt Irans ‘tolhokje’
Iran heeft de Straat van Hormuz geblokkeerd, waardoor ongeveer een vijfde van ‘s werelds olie-handel vastloopt [4]. Voor het conflict passeerden meer dan 100 schepen dagelijks deze cruciale doorgang [4]. Na het staakt-het-vuren zijn dat er nog maar 12 [4]. De olieprijs schoot op 4 april naar boven de 94 dollar, een stijging van meer dan 30 procent sinds het begin van de oorlog [4]. Iran wil nu een ‘tol’ heffen voor schepen die door de straat varen, een voorstel dat de VS en Oman categorisch afwijzen [2][4]. Yasmine Farouk van de International Crisis Group noemt dit ‘iets dat de GCC-landen nooit zullen accepteren’ [2]. Voor Nederlandse consumenten betekent dit hogere brandstofprijzen en duurdere goederen - van bloemen tot elektronica.
Vertrouwen kapot, herstel duurt decennia
De oorlog heeft geleid tot minstens 3000 doden in Iran, 1953 in Libanon, 23 in Israël en meer dan een dozijn in de Arabische Golfstaten [4]. Maar de psychologische schade is misschien wel groter. Prins Faisal bin Farhan al Saud is er duidelijk over: ‘Het vertrouwen in Iran is volledig kapot’ [1]. De Golfstaten vrezen nu voor een Iran dat volgens analisten ‘minder voorspelbaar en gewelddadiger is dan twee maanden geleden’ [1]. Jessie Moritz van de Australian National University vat het samen: ‘Ze betalen de prijs voor een conflict dat zij niet zijn begonnen’ [1]. Onderhandelingen tussen de VS en Iran vinden plaats in Islamabad, met Amerikaanse vicepresident JD Vance en de Iraanse parlementsvoorzitter Mohammad Bagher Qalibaf aan tafel [4]. De Golfstaten zoeken ondertussen nieuwe defensiepartnerschappen, inclusief anti-drone samenwerking met Oekraïne [2]. Het herstel van het vertrouwen zal volgens Saudi-Arabië ‘heel lang duren’ - een understatement van jewelste [1].