De Nederlandse Kustwacht werkt alleen tijdens kantooruren tegen spionage op de Noordzee
Den Haag, woensdag, 14 januari 2026.
Nederland loopt het risico dat buitenlandse spionnen onopgemerkt opereren op de Noordzee. De afdeling die verdachte signalen analyseert werkt alleen van negen tot vijf. De meldkamer draaide in 2024 met de helft van de benodigde bezetting. Meldingen van vissers blijven liggen. Het gaat om de bescherming van cruciale internetkabels, elektriciteitsleidingen en pijpleidingen op de zeebodem. In 2030 komt driekwart van onze stroom van zee.
Miljoenen euro’s nodig, niemand wil betalen
Het Programma Bescherming Noordzee Infrastructuur (PBNI) kwam na de Russische invasie in Oekraïne in 2022 op papier [1][2]. In de praktijk gebeurt er weinig. Zes ministeries ruziën al jaren over wie de rekening betaalt [2]. Het kabinet maakte halverwege 2024 wel 17 miljoen euro vrij voor dat jaar en 25 miljoen voor 2025, maar dat waren eenmalige bedragen [3]. Vanaf 2027 moet jaarlijks 46 miljoen naar de Kustwacht [3]. In 2030 heeft Nederland zelfs 70 miljoen per jaar nodig voor een fatsoenlijke beveiliging [3][4]. Demissionair minister Tieman schoof de beslissing vorige maand door naar het nieuwe kabinet [1][2].
Waarom dit jouw internetverbinding raakt
De Noordzee is geen willekeurig stukje water. Het gebied behoort tot de drukst bevaren ter wereld en herbergt essentiële infrastructuur [4]. Op de zeebodem liggen kilometers aan gaspijpleidingen, internetkabels en elektriciteitsleidingen [1][4]. Deze infrastructuur houdt Nederland draaiende. Tegen 2030 verwacht de overheid dat driekwart van onze elektriciteit van zee komt [1][2][4]. Sabotage aan een kabel betekent geen internet voor miljoenen mensen. Schade aan een pijpleiding zet de energievoorziening onder druk. Sinds 2022 zijn Europese zeeën een strijdtoneel voor hybride oorlogsvoering geworden, waarbij elektriciteits- en internetkabels al beschadigd zijn [3].
De Kustwacht heeft haar werk al gestaakt
De gevolgen zijn al zichtbaar. De Kustwacht stopte in 2023 met het beschermen van offshore-infrastructuur [3]. Meldingen van verdachte activiteiten worden nu alleen ‘aangenomen en doorgezet’ [3]. De dienst kan deze meldingen niet meer zelf onderzoeken. Nederland loopt hierdoor het risico dat verdachte schepen onopgemerkt blijven [1][2]. In oktober 2024 dreef het vrachtschip Ruby met gevaarlijke lading en technische problemen op de Noordzee [3]. De Kustwacht kreeg pas laat informatie over dit schip. Dit voorbeeld toont hoe kwetsbaar Nederland is geworden op zee.