Nederlandse geheime diensten onderzochten coronacritici nooit om alleen hun mening
Den Haag, vrijdag, 13 februari 2026.
De toezichthouder CTIVD bevestigt dat AIVD en MIVD critici van coronabeleid rechtmatig onderzochten. Louter kritiek uiten was echter nooit reden voor onderzoek. Alleen personen die naast kritiek ook haatzaaiden, geweld predikten of desinformatie verspreidden kwamen in beeld. Dit gebeurde tussen maart 2020 en april 2022.
Toezichthouder spreekt diensten vrij na parlementair verzoek
De CTIVD deed dit onderzoek op verzoek van de parlementaire enquêtecommissie Corona in 2024 [1]. CTIVD-voorzitter Hugo Hillenaar benadrukt dat de coronapandemie grote impact had op de Nederlandse samenleving en dat het overheidshandelen regelmatig ter discussie stond [1][2]. Het toezichtrapport nummer 83 werd gisteren, 12 februari 2026, gepubliceerd zonder geheime bijlage [2]. Ministers Rijkaart van Binnenlandse Zaken en Brekelmans van Defensie stuurden het rapport met hun reacties naar het parlement [2][4].
Strenge wettelijke drempel voor inlichtingenonderzoek
De AIVD en MIVD mochten alleen personen onderzoeken als er een ernstig vermoeden bestond dat zij een gevaar vormden voor de nationale veiligheid, de democratische rechtsorde of defensiebelangen [1][2]. Dit betekent concreet dat je als burger niet zomaar in het vizier komt omdat je het niet eens bent met lockdownmaatregelen of mondkapjesplicht. De diensten onderzochten tussen maart 2020 en april 2022 uitsluitend personen die naast kritiek ook bezig waren met haatzaaien, angst verspreiden, desinformatie of gewelddadige uitspraken [1][2]. Voor gewone coronacritici was er dus geen reden tot zorg.
Geen vervolgonderzoek nodig volgens toezichthouder
De CTIVD concludeert dat er geen aanleiding is voor nader onderzoek naar het handelen van de inlichtingendiensten [1]. Dit betekent dat de zaak wat de toezichthouder betreft gesloten is. Voor Nederlandse burgers is dit belangrijk omdat het bevestigt dat de geheime diensten zich tijdens een van de meest controversiële perioden in de recente geschiedenis hebben gehouden aan hun wettelijke kaders [2]. Je vrijheid van meningsuiting bleef dus gewoon beschermd, ook toen je buurman misschien dacht dat je een staatsgevaarlijke complotdenker was omdat je vragen stelde bij het coronabeleid.