Merz breekt het ijs tussen Europa en Amerika terwijl bommen vallen op Iran

2026-03-03 buitenland

Washington, dinsdag, 3 maart 2026.
Friedrich Merz stapte gisteren als eerste Europese leider het Witte Huis binnen sinds Trump de oorlog met Iran begon. De Duitse bondskanselier koos ervoor om Amerika niet de les te lezen over internationaal recht. In plaats daarvan steunt hij de val van het Iraanse regime, terwijl Europa worstelt met zijn rol in het conflict.

Duitsland kiest voor Amerikaanse kant in Iran-conflict

In Washington toonde Merz gisteren dat Duitsland definitief achter de VS staat. Trump bedankte de Duitse leider voor zijn steun aan de escalerende oorlog tegen Iran [8]. “We zitten op één lijn als het gaat om het wegkrijgen van dit verschrikkelijke regime in Iran”, zei Merz tegen Trump [8]. Op 1 maart hadden Duitsland, Frankrijk en het VK nog opgeroepen tot onderhandelingen met Iran, maar Merz draaide bij [1]. Hij noemde het Iraanse regime een “terrorregime” dat verantwoordelijk is voor “de decennia durende onderdrukking van het Iraanse volk” [7]. Deze koerswijziging betekent dat Europa zijn traditionele rol als vredesbemiddelaar opgeeft. Voor Nederlandse bedrijven die handel drijven in het Midden-Oosten betekent dit meer onzekerheid over energieprijzen en handelsroutes.

Benzineprijzen stijgen al, Oekraïne-gesprekken op de agenda

De oorlog raakt Nederlandse portemonnees direct. Op 2 maart sprongen benzineprijzen in de VS al 11 cent omhoog [3]. Trump waarschuwde voor “een beetje hoge olieprijzen voor een tijdje” maar beloofde dat prijzen zullen dalen zodra het conflict eindigt [3]. Nederlandse automobilisten kunnen dus hogere brandstofkosten verwachten. Merz bracht ook Oekraïne ter sprake: “Er zijn eigenlijk te veel slechteriken in deze wereld”, zei hij tegen Trump [8]. De Duitse leider wil Europa weer aan tafel bij Oekraïne-onderhandelingen [4]. Trump verzekerde dat het beëindigen van de oorlog tussen Rusland en Oekraïne “zeer hoog” op zijn prioriteitenlijst staat [8]. Voor Nederland, dat zwaar investeert in Oekraïense steun, is dit cruciaal nieuws.

Europa verlaat internationale rechtskoers definitief

Merz’ houding markeert een historische breuk met het internationaal recht. “Dit is niet het moment om onze partners en bondgenoten de les te lezen”, verklaarde hij op 1 maart [1]. Duitse correspondent Michaela Küfner noemde dit “een complete afstand van internationaal recht als referentiekader. Een historische breuk” [4]. Republikeinse senator Lindsey Graham had Duitsland, Frankrijk en het VK eerder “zielig” en “zwak” genoemd vanwege hun kritiek [1]. Nu kiest Europa voor pragmatisme boven principe. Duitse soldaten in Jordanië en Irak blijven zich alleen verdedigen als ze worden aangevallen, maar Duitsland steunt de Amerikaanse koers politiek volledig [4]. Voor Nederland betekent dit dat de EU-koers richting Amerika is verschoven. De tijd van Europa als onafhankelijke stem op het wereldtoneel lijkt voorbij.

Bronnen

Duitse bondskanselier Iran oorlog