110 miljoen kilo strooizout zorgt voor een ecologische kater in Nederland
Nederland, donderdag, 8 januari 2026.
Sinds oktober 2025 strooide Nederland al 110 miljoen kilo zout op de wegen. Dit massale zoutgebruik veroorzaakt onverwachte schade: honden krijgen geïrriteerde geslachtsdelen, slootwater wordt te zout voor waterorganismen, en langs snelwegen groeien nu duinplanten zoals Deens lepelblad. Ecologen waarschuwen dat dit extra zout de al kwetsbare Nederlandse natuur verder onder druk zet. Zelfs het drinkwater kan beïnvloed worden bij ondiepe grondwaterpompstations.
Van duinplanten op de snelweg tot zieke honden
Het effect van al dat strooizout zie je overal terug. Ecoloog Andre de Baerdemaeker van Bureau Stadsnatuur legt uit: “Het bekendste voorbeeld is het Deens lepelblad. Als je een kaartje opzoekt waar deze plant de afgelopen jaren wordt waargenomen, zie je exact het wegennetwerk ontstaan” [1]. Die kleine plantjes met witte bloemetjes horen eigenlijk thuis in de duinen, maar groeien nu vrolijk langs de A1 en A2 [2]. Voor huisdieren wordt het ook vervelend. Dierenarts Elwin van Oldenborgh ziet regelmatig honden met geïrriteerde pootjes en mannetjeshonden met scrotumproblemen [1][2]. “Dat is erg gevoelige huid en als ze gaan zitten kan het precies zo op straat komen dat het geïrriteerd raakt”, waarschuwt hij [1]. Het advies: smeer de pootjes in met vaseline en spoel ze na de wandeling schoon [2].
Slootwater wordt te zout voor vissen en algen
Het grootste probleem ontstaat als het zout afspoelt naar sloten en andere wateren. Aquatisch ecoloog Lisette de Senerpont Domis van het Nederlands Instituut voor Ecologie ziet dat het water daardoor zouter wordt: “Dat betekent dat organismen en algen die daar gevoelig voor zijn het slechter gaan doen of doodgaan” [1]. Dit komt bovenop de problemen die er al zijn. “De waterkwaliteit staat al langer onder druk wegens een cocktail van factoren als klimaatverandering en overbemesting. Daardoor wordt het water al zouter, dus in die zin kan strooizout net dat tikje extra zijn om biologische systemen verder onder druk te zetten” [2]. Ook vogels krijgen er last van. Timo Roeke van Vogelbescherming Nederland waarschuwt: “Wij krijgen er dorst van en dat geldt ook voor dieren. Er kunnen zelfs ernstige nierproblemen ontstaan” [3].
Drinkwater en autowassen na de winter
Zelfs ons drinkwater kan beïnvloed worden door al dat strooizout. Peter Schipper, onderzoeker aan Wageningen Universiteit, legt uit dat ongeveer 60 procent van het Nederlandse drinkwater uit grondwater komt [3]. “Bij pompstations die vrij ondiep het grondwater oppompen, kan het zoutgehalte iets verhoogd zijn als in de omgeving veel gestrooid wordt” [3]. Gelukkig blijft dit onder de toegestane waarden [3]. Voor auto’s valt het mee. De ANWB meldt dat moderne auto’s goed bestand zijn tegen strooizout, maar adviseert wel om je wagen na een vorstperiode te wassen [1][2]. “Auto’s waren in de jaren 70 roestgevoelig, maar moderne auto’s kunnen prima tegen dat soort invloeden”, aldus een ANWB-woordvoerder [2]. De wegenwacht ziet geen extra pech-incidenten door het strooizout [2].