Europa moet eigen wapens maken omdat Amerika geen betrouwbare bondgenoot meer is
Den Haag, zaterdag, 17 januari 2026.
Nederland overweegt Europese wapensystemen na groeiende twijfels over Amerikaanse steun. Voormalig topgeneraal Dick Berlijn waarschuwt dat Trump mentaal afscheid heeft genomen van Europa. Denemarken en andere landen sturen troepen naar Groenland tegen Amerikaanse dreiging van annexatie. Europa is te afhankelijk geworden van Amerikaanse F-35’s en andere wapens. Experts pleiten voor eigen Europese commandostructuur en wapenindustrie, ook al duurt ontwikkeling jaren. De crisis toont aan dat Europa zelf voor zijn defensie moet zorgen.
Trump dreigt met Groenland, Europa reageert met troepen
De crisis begon woensdag 14 januari toen Denemarken na topoverleg constateerde dat Trump Groenland “nog steeds wil inlijven” [1]. Dezelfde dag landden de eerste Deense en Zweedse troepen op Groenland om het eiland tegen de VS te beschermen [1]. Nederland stuurt twee verkenners mee [1][7]. Voormalig Commandant der Strijdkrachten Dick Berlijn is duidelijk: “Als Trump Groenland binnenvalt, is dat de facto het einde van de NAVO” [1]. Het probleem? “We zijn de Amerikanen aan het verliezen, maar we weten nog niet zeker of het helemaal beyond repair is” [1]. De Deense premier had vorige week al gewaarschuwd dat een Amerikaanse militaire interventie het einde van de NAVO zou betekenen [2].
Nederland te afhankelijk van Amerikaanse wapens
Europa is veel te afhankelijk geworden van de VS, vooral door de aanschaf van Amerikaanse F-35 gevechtsvliegtuigen [1]. Het ontwikkelen van een nieuw Europees vliegtuig zou 10 jaar duren [1]. Die afhankelijkheid strekt zich uit tot sociale media, computerprogramma’s, betalingsverkeer en energievoorziening [2]. Staatssecretaris Gijs Tuinman bezocht deze week TNO om te kijken hoe Nederland “slimmer moet samenwerken” en kennis sneller kan vertalen naar wat Defensie nodig heeft [4]. TNO werkt samen met Nederlandse, Europese en Amerikaanse bedrijven zoals Rheinmetall, VDL en Thales om munitieproductie op te schalen en internationale raketsystemen in Europa te produceren [4]. De organisatie wil ook “orkestreren en coördineren” om innovaties te versnellen [4].
Europarlementariër wil eigen commandostructuur
GroenLinks-Europarlementariër Thijs Reuten pleit voor duidelijke afspraken tussen EU-landen over militaire steun [6]. “Solidariteit kan niet vaag blijven”, stelt hij [6]. Het probleem is groot: de huidige Europese commandostructuur kan slechts een troepenmacht van 3.000 soldaten aansturen [6]. Reuten wil dat Europa gezamenlijk wapens, munitie en militair materieel inkoopt om minder afhankelijk te worden van de VS [6]. Op dinsdag 20 januari debatteert het Europees Parlement over zijn rapport [6]. D66-Kamerlid Van der Werf vat het probleem samen: “We zijn op dit moment een tijger zonder tanden. We kunnen niet eens ons eigen continent verdedigen” [7]. CDA-Kamerlid Boswijk pleit voor een “Amerika-strategie” om de afhankelijkheid van de VS in kaart te brengen [7].