VAE verlaat na zestig jaar OPEC en gooit oliemarkt overhoop

VAE verlaat na zestig jaar OPEC en gooit oliemarkt overhoop

2026-04-28 economie

Abu Dhabi, dinsdag, 28 april 2026.
De Verenigde Arabische Emiraten stappen per 1 mei uit OPEC na zes decennia lidmaatschap. Dit besluit komt na massale Iraanse aanvallen op de VAE tijdens de oorlog in het Midden-Oosten. De VAE kritiseerden andere Arabische landen omdat die te weinig steun boden tegen Iran. Het vertrek betekent een zware klap voor Saoedi-Arabië’s dominantie binnen OPEC en een overwinning voor president Trump, die het oliekartel al jaren beschuldigt van prijsmanipulatie.

Productie omhoog, OPEC-discipline overboord

De VAE produceren dagelijks tussen de 3,2 en 3,5 miljoen vaten ruwe olie [5] en kunnen nu hun productie met wel 30 procent verhogen zonder OPEC-beperkingen [7]. Dat betekent bijna een miljoen extra vaten per dag op de wereldmarkt. Energieminister Suhail Mohamed al-Mazrouei zegt dat het land “strategische reserves van ruwe olieproducten tot een angstaanjagend niveau zijn gedaald” [7]. De VAE waren lid sinds 1967 via het emiraat Abu Dhabi [1][2] en bleven dat na de vorming van de federatie in 1971 [1][2]. Jorge Leon van marktonderzoeker Rystad Energy waarschuwt dat de VAE samen met Saoedi-Arabië tot de weinige OPEC-leden behoorden met substantiële reservecapaciteit [7]. Dit vertrek kan leiden tot een volatielere oliemarkt.

Trump juicht, Saoedi-Arabië huilt

President Trump heeft OPEC jarenlang beschuldigd van “de rest van de wereld oplichten” door olieprijzen kunstmatig hoog te houden [1][6]. Hij koppelde Amerikaanse militaire steun aan de Golfstaten direct aan olieprijzen en zei dat de VS OPEC-leden beschermt terwijl zij “dit uitbuiten door hoge olieprijzen op te leggen” [6][7]. Het vertrek van de VAE is dus een grote overwinning voor Trump. Voor Saoedi-Arabië betekent dit juist een zware klap voor hun oliehegemonie binnen OPEC [1]. De Saoedi’s verliezen hun belangrijkste bondgenoot in het kartel op het slechtst mogelijke moment.

Straat van Hormuz blijft knelpunt

De timing is pikant. Door Iraanse aanvallen stromen er al minder olietransporten door de Straat van Hormuz [4][6][7], waar normaal een vijfde van alle wereldolie passeert [4][6][7]. Presidentieel adviseur Anwar Gargash uitte maandag felle kritiek op andere Golfstaten: “De positie van de Golf Samenwerkingsraad was historisch gezien het zwakst” [2][4][6]. Hij verwachtte zo’n zwakke houding van de Arabische Liga, maar niet van de GCC [2][4][6]. Analisten verwachten op korte termijn beperkte markteffecten door de chaos in de straat [1]. Op lange termijn krijgt de wereld wel te maken met een structureel verzwakte OPEC en mogelijk hogere olieprijzen aan de pomp.

Bronnen


OPEC oliekartel