Zwolle laat huizen vol water lopen en wordt landelijk voorbeeld voor klimaatbestendige steden
Zwolle, vrijdag, 30 januari 2026.
Deltacommissaris Co Verdaas roemt Zwolle als uniek voorbeeld voor heel Nederland. De stad accepteert dat kruipruimtes periodiek vollopen en gebruikt kelders van herenhuizen als dijken. Nieuwbouwwijk De Weezen kan meer dan 230 millimeter regen verwerken door slimme wateropvang.
Kelders als dijken en kruipruimtes als wateropvang
De aanpak van Zwolle is radicaal anders dan wat de meeste steden doen [1]. Deltacommissaris Co Verdaas noemt Zwolle “uniek” en een voorbeeld voor andere steden [1]. De stad gebruikt 23 kelders van nieuw gebouwde luxe herenhuizen langs de Sallandse weteringen als wateropslag én dijkfunctie [1]. Het waterschap houdt er zelfs jaarlijks een dijkschouw [1]. “Een dijk in een woning, dat is nogal iets. Maar wat Zwolle doet moet in het hele land gebeuren”, zegt Verdaas [1]. Wethouder Gerdien Rots legt uit hoe extreem het kan worden: “Het waterpeil kan dan wel 2 meter hoger staan dan normaal” [1]. Tijdens kerst 2023 stonden woonschepen al boven de kade door hoogwater [1].
Nieuwbouwwijk verwerkt extreme regenbuien zonder schade
Nieuwbouwproject De Weezen toont aan dat steden veel meer water kunnen opvangen dan gedacht [1]. De wijk verwerkt meer dan 230 millimeter regen door groene daken, wadi’s en kruipruimtes [1]. In 2021 kreeg Zwolle een regenbui van 100 millimeter te verwerken - de wateropvang bewees zijn nut zonder schade [1]. “In Den Haag gaat de discussie nog over een norm van 70 millimeter, maar hier blijkt dat het binnenstedelijk mogelijk is om veel meer op te vangen”, aldus Verdaas [1]. Zwolle werkt samen met omliggende gemeenten: hogere gemeenten houden water vast, middelgelegen vertragen de afvoer en lagere zoals Zwolle vangen meer op [1]. De stormvloedkering Ramspol sluit het Ketelmeer af bij noordwesterstormen, waardoor afstromend water zich ophoopt in Zwolle [1].
Oude kennis helpt tegen klimaatverandering
Zwolle combineert historische wijsheid met moderne techniek [1]. “We maken gebruik van de kennis van vroeger. We laten het water toe waar het kan, dat maakt mensen bewust van waar ze leven”, zegt wethouder Rots [1]. Door klimaatverandering houdt Zwolle rekening met waterstanden zoals die waren vóór de Afsluitdijk [1]. De stad werkt samen met Den Bosch, Dordrecht en Rotterdam via het Platform IJsselmeergebied [1]. Zelfs de Passerelle, een houten loopbrug, fungeert als regenton [1]. Het Stationsplein werkt als wateropvang voor wijk Assendorp, met een buffer onder het wegdek [1]. “Wat je voorkomt wordt zelden gezien, maar hier was dat waarschijnlijk veel meer dan de investering”, concludeert Verdaas [1]. Co Verdaas werd in december deltacommissaris voor het Deltaprogramma [1].