Mensheid staat nu het dichtst bij zelfvernietiging in 79 jaar volgens atoomwetenschappers

2026-01-27 buitenland

Chicago, dinsdag, 27 januari 2026.
De wereldberoemde doemdagklok is vandaag vooruitgezet naar 85 seconden voor middernacht - dichter bij de apocalyps dan ooit. Wetenschappers waarschuwen voor falend wereldleiderschap terwijl kernmachten steeds agressiever worden.

Vierde keer in vier jaar dichter bij middernacht

De aankondiging vond gisteren plaats in Chicago door het Bulletin of the Atomic Scientists [1]. De klok ging van 89 naar 85 seconden voor middernacht - een sprong van vier seconden [1][2]. Dit is de derde keer in vier jaar dat de wetenschappers de klok vooruit zetten [1]. Vorig jaar ging hij nog maar één seconde vooruit [1]. De klok staat nu op het dichtstbijzijnde punt sinds de invoering in 1947 [3][4]. Ter vergelijking: na de Koude Oorlog stond de klok op zijn verste punt van 17 minuten voor middernacht [5]. Nu tellen wetenschappers in seconden in plaats van minuten vanwege de snelle wereldwijde veranderingen [6].

Kernwapens en falend leiderschap grootste zorgen

“Wat nucleaire risico’s betreft, wees niets in 2025 de goede kant op”, zegt Alexandra Bell, president van het Bulletin [1]. De wetenschappers wijzen naar agressief gedrag van kernmachten, oorlogen in Oekraïne en het Midden-Oosten, en zorgen over kunstmatige intelligentie [1]. Spanningen in Azië, zoals Chinese dreigingen aan Taiwan, spelen ook mee [1]. Het New START-verdrag tussen de VS en Rusland loopt op 5 februari 2026 af [7]. “Voor het eerst in meer dan een halve eeuw zal er niets zijn dat een doorgeslagen nucleaire wapenwedloop verhindert”, waarschuwt Daniel Holz van de Universiteit van Chicago [7]. De wetenschappers noemen het risico op kernwapengebruik “onhoudbaar en onaanvaardbaar hoog” [1].

Nederlandse gevolgen van wereldwijde instabiliteit

Voor Nederland betekent deze ontwikkeling directe gevolgen. Als NAVO-lid zou ons land betrokken raken bij elke escalatie tussen grootmachten [GPT]. De energiecrisis na de Russische invasie in Oekraïne toonde al hoe kwetsbaar Europa is [GPT]. Klimaatverandering - een van de genoemde bedreigingen - raakt Nederland extra hard door zeespiegelstijging [GPT]. “Onze grootste uitdagingen vereisen internationaal vertrouwen en samenwerking, en een wereld die uiteenvalt in ‘wij tegen zij’ laat alle mensheid kwetsbaarder achter”, stelt Holz [4]. De wetenschappers benadrukken dat verandering mogelijk blijft, maar dat de wereldgemeenschap snel actie moet eisen van leiders [4]. Maria Ressa, Nobelprijswinnaar, vat het samen: “Zonder feiten is er geen waarheid. Zonder waarheid is er geen vertrouwen” [4].

Bronnen

doemdagklok atoomwetenschappers