Bruls: Rutte had de coronacrisis persoonlijk moeten leiden
Nijmegen, woensdag, 10 juni 2026.
Burgemeesters voelden zich misbruikt. Bruls noemt het coronabeleid ronduit chaotisch. Vrijdag staat Rutte zelf voor de enquêtecommissie.
Chaos aan de top
Maandag 8 juni 2026 zat Hubert Bruls voor de parlementaire enquêtecommissie Corona. Zijn oordeel was hard en helder: de regie over de coronacrisis had bij premier Mark Rutte (VVD) moeten liggen, niet bij het ministerie van Volksgezondheid [1]. Alleen zo had het kabinet beter oog kunnen hebben voor de bredere maatschappelijke gevolgen van de maatregelen [1]. Bruls was tijdens de pandemie voorzitter van het Veiligheidsberaad, het overleg tussen de 25 veiligheidsregio’s en het kabinet [1]. Hij wist dus precies hoe de machine werkte. Of beter gezegd: hoe ze haperde. Zijn eigen woorden: “rommelig is nog mild uitgedrukt, het was op het chaotische af” [2]. Dat is geen kleine uitspraak van iemand die midden in de machinekamer stond.
Burgemeesters als trekpop
De 25 burgemeesters van de veiligheidsregio’s kregen richtlijnen van het kabinet die ze direct via noodverordeningen moesten uitvoeren — vaak na een zeer late informatievoorziening [2]. Jack Mikkers, burgemeester van Den Bosch, gaf aan dat het Veiligheidsberaad zich hierdoor soms misbruikt voelde [2]. Bruls formuleerde het zelf nog scherper: “De veiligheidsregio’s zijn geen trekpop” [2]. Voor de burger betekende dit concreet dat de regels die golden in jouw straat, soms pas uren eerder definitief waren vastgesteld door mensen die ver weg in Den Haag zaten. Topambtenaar Mark Roscam Abbing — destijds programma-directeur-generaal Samenleving en Corona — werd dezelfde dag verhoord [1]. Hij bevestigde dat premier Rutte in crisisoverleggen steeds één rode lijn hanteerde: mensen mochten niet sterven door een tekort aan ic-capaciteit [1]. Een begrijpelijk uitgangspunt, maar Roscam Abbing beklaagde zich erover dat adviezen voor toekomstig crisisbeleid bij het aantreden van kabinet-Rutte IV gewoon in de la bleven liggen [1]. Geleerd lessen, ongelezen rapporten.
Rutte is vrijdag aan de beurt
De enquêtecommissie gaat vandaag, woensdag 10 juni 2026, verder met de verhoren van oud-ministers Tamara van Ark (Medische Zorg) en Wouter Koolmees (Sociale Zaken) [2]. Maar het grote moment komt vrijdag 12 juni 2026: dan verschijnt Mark Rutte zelf voor de commissie, samen met Dick Schoof, destijds secretaris-generaal bij het ministerie van Justitie en Veiligheid [2]. Rutte, die inmiddels secretaris-generaal van de NAVO is [GPT], zal moeten uitleggen waarom hij de regie — volgens Bruls — niet steviger naar zich toe trok. De parlementaire enquêtecommissie onderzoekt de periode van december 2019 tot het voorjaar van 2022 [2]. Wat er vrijdag tafel komt, kan het beeld van het coronabeleid definitief kleuren. Voor iedereen die destijds een boete kreeg voor een wandeling met drie vrienden, of maandenlang een opa of oma niet mocht bezoeken: die antwoorden zijn al lang te laat, maar ze komen er eindelijk aan.