Veertig jaar terreur achter de muren van de Sacré-Coeur: moeder-overste voerde schrikbewind over Parijse nonnen

Veertig jaar terreur achter de muren van de Sacré-Coeur: moeder-overste voerde schrikbewind over Parijse nonnen

2026-01-18 buitenland

Parijs, zondag, 18 januari 2026.
Een onafhankelijk onderzoek onthult dat nonnen van de wereldberoemde Sacré-Coeur basiliek in Parijs vier decennia lang werden mishandeld door moeder-overste Marie-Agnès. Ze kregen dwangvoeding tot ze moesten overgeven, werden volgestopt met medicijnen zonder uitleg en moesten slapen in donkere kelders zonder ramen. Meer dan 100 zusters getuigen over het ‘klimaat van terreur’ dat duurde van 1969 tot 2012. De nonnen moesten al hun geld en bezittingen afstaan, terwijl Marie-Agnès luxe vakanties naar de Côte d’Azur maakte. Het onderzoek documenteerde 1489 gevallen van misbruik. Marie-Agnès overleed in 2016, en pas in 2023 durfden de eerste zusters te getuigen over hun traumatische ervaringen.

Systematisch misbruik in Frankrijk’s bekendste basiliek

In Frankrijk speelde zich een schokkend drama af achter de muren van een van de bekendste religieuze monumenten van het land [1]. De benedictijnse nonnen van de Sacré-Coeur basiliek op Montmartre in Parijs werden meer dan vier decennia systematisch mishandeld door hun moeder-overste Marie-Agnès [1][2]. Het terreurbewind duurde van 1969 tot 2012 - een periode waarin 43 jaar lang sprake was van geestelijk en soms fysiek misbruik [2]. Een onafhankelijke onderzoekscommissie documenteerde maar liefst 1489 gevallen van misbruik in deze periode [2]. De zusters kregen dwangvoeding tot ze moesten overgeven en werden zonder uitleg volgestopt met medicijnen en kalmeringsmiddelen [1]. Sommige nonnen moesten in kelders zonder ramen slapen, zoals één slachtoffer beschreef: ‘Er was één bed, geen bewegingsruimte en geen raam. De wc was ver weg’ [2].

Financiële uitbuiting en luxe levensstijl

Marie-Agnès misbruikte niet alleen de nonnen fysiek en geestelijk, maar ook financieel [1][2]. Alle zusters moesten hun geld en bezittingen afstaan, terwijl bankrekeningen en spaarrekeningen werden leeggehaald [2]. De moeder-overste gebruikte dit geld voor haar eigen luxueuze levensstijl, inclusief vakanties naar de Côte d’Azur, chique restaurants en appartementen [2]. In 2009 werd zelfs een huis ten westen van Parijs gekocht voor 350.000 euro [2]. Ondertussen leefden de nonnen onder verschrikkelijke omstandigheden. Ze werden bespioneerd, gechanteerd en moesten elkaar verklikken [2]. Contact met familie was nauwelijks toegestaan - gesprekken werden afgeluisterd en brieven gelezen [2]. Eén slachtoffer vatte het samen: ‘Het was geestelijke marteling’ [2].

Te late gerechtigheid na Marie-Agnès’ dood

Pas na Marie-Agnès’ overlijden in 2016 kwam er beweging [2]. De nieuwe moeder-overste Marie-Hélène Hancock besloot in 2020 tot een grondig onderzoek [2]. In 2023 durfden de eerste zusters eindelijk te getuigen over hun traumatische ervaringen - meer dan tien jaar na het einde van het terreurbewind [1]. Een commissie ondervroeg uiteindelijk 86 huidige nonnen, 28 uitgetreden nonnen en 45 buitenstaanders [2]. De huidige leiding van de congregatie biedt nu excuses aan voor het veertig jaar durende misbruik [2]. Dit schandaal toont pijnlijk aan hoe kwetsbaar religieuzen kunnen zijn binnen gesloten gemeenschappen, zelfs in het hart van Parijs waar miljoenen toeristen jaarlijks de beroemde witte basiliek bezoeken [GPT]. De vraag rijst nu hoe dit zo lang onopgemerkt kon blijven in één van Frankrijk’s meest iconische religieuze instellingen.

Bronnen


religieus misbruik Sacré-Coeur