Technisch defect legt metro Kyiv compleet stil en zet Moldavië in het donker
Kyiv, zaterdag, 31 januari 2026.
Een storing in hoogspanningsleidingen zorgde vrijdag voor chaos in twee landen tegelijk. Honderdduizenden reizigers zaten vast in de Kyivse metro, terwijl verkeerslichten in Chisinau uitvielen. Het incident toont hoe kwetsbaar de gedeelde energie-infrastructuur is. Moldavië hangt volledig af van het Oekraïense elektriciteitsnetwerk. Zelfs kerncentrales moesten hun capaciteit verlagen. De metro van Kyiv valt bijna nooit uit, zelfs niet tijdens bombardementen.
Chaos op zaterdagochtend: metro’s stoppen, verkeerslichten vallen uit
Zaterdagochtend om 10:42 Nederlandse tijd ging het mis [1][2]. Een technisch defect zorgde voor een domino-effect dat twee landen tegelijk platlegde. In Oekraïne vielen een 750-kilovolt lijn tussen west en centraal Oekraïne uit, plus een 400-kilovolt lijn tussen Roemenië en Moldavië [1][2]. Het gevolg? Honderdduizenden reizigers zaten vast in de Kyivse metro [3]. Kateryna Maliuha, een 27-jarige danslerares, zat twee uur ondergronds: “Iedereen is in shock. Er is bijna geen mobiel netwerk. Ik denk na over hoe ik thuiskom” [3]. In Moldavië werkten verkeerslichten niet meer, waardoor politie naar kruispunten moest worden gestuurd [4]. De watervoorziening in Kyiv viel ook uit [1][3]. Dit is bijzonder omdat de Kyivse metro normaal gesproken 800000 passagiers per dag vervoert en zelfs tijdens bombardementen doorrijdt [5].
Waarom dit ook Nederland raakt
Deze storing toont de kwetsbaarheid van Europese energie-infrastructuur. Moldavië hangt volledig af van het Oekraïense elektriciteitsnetwerk [1]. Toen Oekraïne uitviel, ging Moldavië automatisch mee [4]. Voor Nederlandse energiezekerheid is dit een wake-up call. Oekraïne heeft maandenlang Russische aanvallen op zijn energiesector doorstaan [1][5]. Deze winter werd “de zwaarste tot nu toe” genoemd door Kyiv [5]. Nederlandse energiebedrijven kijken nauwlettend naar deze ontwikkelingen. Interconnectie tussen landen kan efficiëntie verhogen, maar zoals zaterdag bleek ook risico’s vergroten. Zelfs de drie operationele kerncentrales van Oekraïne moesten hun capaciteit verlagen [4]. De kerncentrale van Tsjernobyl verloor tijdelijk externe stroom [4].
Herstel binnen uren, maar lessen blijven
Om 14:00 lokale tijd was de stroomvoorziening naar kritieke infrastructuur in Kyiv hersteld [3]. Rond 14:30 begon de metro weer te rijden op alle drie lijnen [3]. DTEK, Oekraïnes grootste private energiebedrijf, had de stroom naar kritieke infrastructuur al binnen drie uur hersteld [4]. Energieminister Denys Shmyhal had verwacht dat het herstel “in de komende uren” zou gebeuren - en dat klopte [1][2]. Het incident viel samen met Ruslands tijdelijke stop van aanvallen op Kyiv tot zondag, een belofte aan president Trump vanwege het extreem koude weer [1][5]. Maria Vykhodtseva, een 25-jarige barista, had geluk: “We draaien meestal op een generator. Gelukkig hebben we er een” [3]. Voor gewone mensen betekent dit: zelfs geavanceerde energiesystemen kunnen plots uitvallen. Backup-plannen worden steeds belangrijker.