Europa houdt vandaag crisisoverleg over Trumps Groenland-claims

2026-01-22 buitenland

Brussel, donderdag, 22 januari 2026.
Alle 27 EU-leiders vergaderen vandaag in Brussel over de gespannen relatie met Amerika. Trump dreigde met tarieven en militaire actie voor Groenland, maar trok gisteren zijn dreigingen in. Toch gaat de spoedtop door - diplomaten noemen het een keerpunt in de trans-Atlantische verhoudingen.

Van dreigement naar deal - maar Europa blijft wantrouwig

De crisissfeer in Brussel ontstond nadat Trump vorige week had gedreigd met 10% tarieven vanaf 1 februari op acht Europese landen, oplopend naar 25% in juni [1]. Deze landen - waaronder Nederland, Frankrijk en Duitsland - hadden troepen naar Groenland gestuurd voor Arctische veiligheid binnen de NAVO [2]. Gisteren deed Trump echter een complete ommezwaai in Davos. Hij schrapte zijn tariefplannen en sloot militaire actie uit [3][4]. Sterker nog: hij beweerde een ‘kader voor een toekomstige deal’ te hebben bereikt met NAVO-chef Mark Rutte over Groenland [1]. Maar Europese diplomaten zijn niet gerustgesteld. ‘Trump heeft de Rubicon overgestoken. Hij kan het opnieuw doen. Er is geen weg terug naar hoe het was’, zegt een EU-diplomaat tegen Reuters [3].

Brussel zoekt nieuwe koers - minder afhankelijk van Amerika

De 27 regeringsleiders bespreken vandaag hoe Europa minder afhankelijk kan worden van Amerika voor defensie en handel [3]. EU-Raadsvoorzitter António Costa kondigde aan dat de top zich richt op ‘eenheid rond de principes van internationaal recht, territoriale integriteit en nationale soevereiniteit’ en ‘volledige steun en solidariteit met Denemarken en Groenland’ [1]. Tegelijk ligt er een concreet dreigement klaar: de EU heeft vergeldingstarieven van 93 miljard euro op Amerikaanse goederen voorbereid [8]. ‘We moeten bespreken waar de rode lijnen liggen, hoe we omgaan met deze bullebak aan de overkant van de Atlantische Oceaan’, aldus een tweede EU-diplomaat [3]. Voor Nederlandse consumenten betekent dit mogelijk hogere prijzen - Amerika is immers Europa’s grootste handelspartner [3].

Denemarken houdt voet bij stuk over soevereiniteit

Terwijl Trump spreekt van de ‘ultieme langetermijndeal’ [4], blijft Denemarken onbuigzaam. Premier Mette Frederiksen maakte gisteren glashelder: ‘We kunnen onderhandelen over alles politiek - veiligheid, investeringen, economie. Maar we kunnen niet onderhandelen over onze soevereiniteit’ [1]. De Deense regering coördineert nauw met Groenland zelf en houdt ‘nauwe dialoog’ met de NAVO [1]. Ondanks Trumps bewering dat Groenland niet ter sprake kwam in zijn gesprek met Rutte [1], blijven de spanningen hoog. De EU werkt aan ‘een massale Europese investeringsimpuls in Groenland’ en een nieuwe Europese veiligheidsstrategie [6]. De boodschap is duidelijk: Europa laat zich niet intimideren, maar bereidt zich wel voor op een turbulente periode in de trans-Atlantische relaties.

Bronnen

trans-Atlantische betrekkingen EU-top