Nederlandse winkelstraten veranderen in spooksteden terwijl nagelsalons en belwinkels de overhand krijgen
Nederland, zaterdag, 17 januari 2026.
Een op de tien winkelpanden staat leeg en Nederland verloor 26% van zijn winkels sinds 2006. Terwijl traditionele zaken verdwijnen, nemen nagelsalons, belwinkels en bubbeltheewinkels hun plaats in. Experts waarschuwen dat leegstand meer leegstand creëert - niemand wil zich naast een zwart gat vestigen. Toch groeit het vertrouwen: winkelbezoek nam toe in 2025 en discounters zoals Action breiden massaal uit. De nieuwe realiteit? Consumenten zoeken beleving en Instagram-waardige momenten, niet alleen producten.
Dramatische krimp van winkellandschap zet door
De cijfers liegen er niet om. Nederland telde in 2010 nog 105.000 winkels, maar op 15 januari 2026 waren dat er nog maar iets meer dan 79.000 [8]. Dat betekent een verlies van -24.762 procent in zestien jaar tijd. Ongeveer een op de tien winkelpanden staat momenteel leeg [1]. In Maastricht zie je het verschil duidelijk: terwijl de Grote en Kleine Staat nog floreren, kampen de Smedenstraat en Havenstraat met opvallende leegstand [2]. “Leegstand creëert leegstand”, waarschuwt Henk Hofstede van ABN AMRO. “Een consument gaat niet lekker winkelen waar spreekwoordelijk tumbleweed door de winkelstraten rolt en waar de ramen dichtgetimmerd zijn” [1].
Discounters en nieuwe concepten vullen de leegte op
Terwijl traditionele winkels verdwijnen, rukken discounters massaal op. Action heeft inmiddels meer dan 3000 winkels [8]. De energiecrisis maakte prijsbewuste consumenten van ons allemaal. “Waarom zou je meer uitgeven, terwijl je het ook bij Action kunt halen?”, vraagt retailconsultant Hans Eysink Smeets zich af [8]. De schaamte is verdwenen: niemand kijkt meer raar op van een Wibra-tasje. Tegelijkertijd nemen nieuwe concepten de plaats in van oude winkels. Bubbeltheewinkels, nagelsalons en belwinkels domineren nu veel winkelstraten [1]. Utrecht heeft zelfs een winkel gerund door ROC-studenten en één door arbeidsmigranten die het kleermakersvak leren [1]. Het gaat om meebewegen met de klant, niet om nostalgie.
Voorzichtige opleving en nieuwe uitdagingen
Toch groeit het vertrouwen voorzichtig. Het CBS berekende in januari 2026 dat de omzet van fysieke winkels in november 2025 3,8% hoger lag dan een jaar eerder [1]. Winkelbezoek nam toe in grote steden en internationale beleggers tonen weer interesse in Nederland [5]. Nederlandse ketens breiden uit, net als internationale formules van Uniqlo [1][5]. Maar de rek zit er nog niet in bij veel retailers. Kosten stijgen harder dan omzetten, vooral door hogere energie-, loon- en huurprijzen [5]. De nieuwe realiteit? Consumenten zoeken beleving. “Ze gaan als er iets te beleven valt: een event, iets kunstzinnigs, grappige mensen die er werken”, stelt Hofstede. “Het moet een plek zijn waar je geïnspireerd kunt raken en die Instagram-waardig is” [1].