Controversiële onderzoeker verliest tweede universiteitsbaan na uitspraken over Iran en Hamas
Brussel, maandag, 2 maart 2026.
Harry Pettit vergeleek de gedode Iraanse leider Khamenei met de paus en noemde Hamas-aanslagen ‘geniaal’. Na zijn vertrek bij Radboud Universiteit trekt nu ook VUB de stekker eruit zijn aanstelling.
VUB trekt stekker uit aanstelling na nieuwe uitspraken
In België heeft de Vrije Universiteit Brussel zondag 1 maart definitief afgezien van de aanstelling van Harry Pettit [1]. De Britse onderzoeker zou deze zomer beginnen, maar zijn recente uitspraken op sociale media gooiden roet in het eten [1]. Pettit verdedigde het Iraanse regime en vergeleek de zaterdag gedode ayatollah Khamenei met de paus [1][2]. Op X schreef hij dat ‘Ayatollah Khamenei zal herinnerd worden omdat hij tot het einde toe standhield tegen de pedofiele kliek van de VS en Israël’ [2]. De VUB deelde hem de beslissing zondag persoonlijk mee tijdens een gesprek [1]. Voor Nederlandse universiteiten is dit relevant: het toont hoe internationale academische netwerken omgaan met controversiële uitspraken van onderzoekers.
Van Nijmegen naar Brussel: een patroon van controverses
Pettit moest in november 2024 al vertrekken bij de Radboud Universiteit Nijmegen vanwege zijn uitspraken over de Gaza-oorlog [1]. Hij noemde de Hamas-aanslagen van 7 oktober 2023 ‘een wettige daad van verzet’ die ‘in bepaald opzicht geniaal’ waren [1][2]. Ook schreef hij dat het ‘tijd is om af te maken waar de Palestijnen op 7 oktober mee begonnen zijn’ en dat Israël ‘voorgoed vernietigd’ moet worden [1]. Zijn standpunten leidden zelfs tot Kamervragen in de Tweede Kamer [1]. De VUB had hem een tweede kans willen geven, maar zijn recente uitspraken over Iran braken de afspraken die bij zijn aanstelling waren gemaakt [1].
Grenzen van academische vrijheid in het vizier
De VUB benadrukt dat vrijheid van meningsuiting belangrijk blijft, ook bij controversiële standpunten [1]. Maar uitspraken die aanzetten tot haat of geweld gaan te ver [1]. Ze ‘overschrijden niet alleen wettelijke grenzen, maar ook normen en waarden die binnen de universitaire gemeenschap van de VUB gelden’ [1]. Voor Nederlandse instellingen wordt dit een interessante testcase. Universiteiten worstelen steeds vaker met de balans tussen academische vrijheid en de veiligheid van hun gemeenschap. De zaak-Pettit laat zien dat ook internationale samenwerking tussen universiteiten onder druk kan komen te staan door extreme uitspraken van individuele onderzoekers.