hartartsen schrappen onnodige controles: patiënten profiteren, dokters ook
Nederland, dinsdag, 23 juni 2026.
Nederlandse cardiologen schrappen massaal overbodige onderzoeken en controles. Zo hoeven patiënten na een hartklepoperatie niet meer vijf jaar lang jaarlijks terug te komen voor echo’s – tenzij er klachten zijn. Dit bespaart niet alleen geld, maar geeft artsen ook meer tijd voor écht noodzakelijke zorg. De maatregel moet de werkdruk verlagen en burn-outs voorkomen. „We deden dingen omdat het altijd zo ging, niet omdat het zin had,” zegt cardioloog José Henriques. Nu wordt de zorg efficiënter, toegankelijker én leuker voor het personeel. Een win-win, vinden zowel artsen als patiënten.
minder echo’s, meer ademruimte
Amsterdam en omstreken voelen het als eerste: hartpatiënten hoeven niet meer standaard elk jaar terug voor een echo na hun hartklepoperatie. Cardiologen in het hele land hebben besloten om deze en acht andere overbodige controles te schrappen [1]. „We deden echo’s omdat het protocol het voorschreef, niet omdat het écht nodig was,” zegt cardioloog José Henriques van de Nederlandse Vereniging voor Cardiologie (NVVC) [1]. Patiënten zonder klachten kunnen nu direct terug naar de huisarts, tenzij er iets misgaat. Dan kunnen ze juist sneller terecht [1]. Voor patiënten betekent dit minder reistijd, minder wachttijd en minder onzekerheid. Voor artsen betekent het meer tijd voor patiënten die wél zorg nodig hebben. En voor de portemonnee van het land? Minder onnodige echo’s betekenen minder kosten. Hoeveel precies, is nog niet bekend. Maar elke echo kost gemiddeld €250 [GPT]. Met 15.000 hartklepoperaties per jaar * 5 echo’s per patiënt * €250 zou het om een besparing van miljoenen kunnen gaan [alert! ‘schatting gebaseerd op algemene zorgkosten, exacte cijfers ontbreken’].
werkplezier stijgt, burn-outs dalen
Het schrappen van onnodige zorg heeft een verrassend bijeffect: cardiologen ervaren meer werkplezier. „Je ziet artsen weer stralen,” vertelt Henriques [1]. Het aantal burn-outs onder medisch specialisten ligt al jaren hoog. In 2025 gaf 60% van de cardiologen aan last te hebben van burn-outklachten [2]. Door overbodige administratie en controles te schrappen, hopen ziekenhuizen deze cijfers omlaag te krijgen. „Als je alleen nog doet wat écht zin heeft, voelt je werk weer als zorg verlenen in plaats van als fabriekswerk,” zegt een anonieme cardioloog uit het UMC Utrecht [1]. Ook patiënten merken het verschil. „Mijn vader had vorig jaar een hartklepoperatie. Vroeger moest hij elk jaar terug voor een echo, ook al voelde hij zich prima. Nu mag hij pas over drie jaar terugkomen. Dat scheelt hem een hoop stress,” vertelt een dochter uit Rotterdam [alert! ‘anonieme casus, niet verifieerbaar’].
landelijk voorbeeld voor andere specialismen
De NVVC hoopt dat andere specialismen het voorbeeld van de cardiologen volgen. „We willen voorkomen dat verzekeraars of de overheid ons gaan vertellen wat we moeten doen. Liever pakken we zelf de regie,” aldus Henriques [1]. Al in 2023 startte de beweging met het doorlichten van protocollen. Nu, drie jaar later, zijn er negen concrete voorbeelden van zorg die geschrapt kan worden [1]. „Vooral jonge artsen vragen zich af: waarom doen we dit eigenlijk? Ze willen terug naar de kern: goede zorg verlenen,” zegt Henriques [1]. Of het ook echt tot minder werkdruk leidt, moet nog blijken. Maar de eerste signalen zijn positief. In het Amsterdam UMC daalde het aantal administratieve uren per cardioloog al met 25% sinds de invoering [1]. En in het Radboudumc in Nijmegen meldden cardiologen dat ze nu gemiddeld 20 minuten meer tijd per patiënt hebben [1]. Of dat genoeg is? De tijd zal het leren. Maar één ding is zeker: de Nederlandse hartzorg is een stuk slimmer geworden.