Tien cent per dag voorkomt duizenden ziekenhuisopnames bij hartfalen
Nederland, maandag, 11 mei 2026.
Nederlands onderzoek bewijst dat digoxine, een 250 jaar oud medicijn van vingerhoedskruid, ziekenhuisopnames bij hartfalen met 25% vermindert. Het kost minder dan tien cent per dag. Drie studies van het UMCG tonen aan dat 15.000-20.000 opnames jaarlijks voorkomen kunnen worden. Het medicijn raakte in onbruik door duurdere alternatieven, maar cardiologen verwachten nu dat behandelrichtlijnen gaan veranderen voor de 500.000 Nederlandse hartfalenpatiënten.
Groningse doorbraak: oude plant verslaat moderne medicijnen
Cardiologen van het Universitair Medisch Centrum Groningen hebben zondag 10 mei bewezen dat digoxine werkt [1]. Hun onderzoek onder 1.000 Nederlandse hartfalenpatiënten in 43 ziekenhuizen toont aan: het medicijn vermindert ziekenhuisopnames met 25% [2][3]. De resultaten verschenen zondag 3 mei in topbladen Nature Medicine en JAMA [2][3]. Professor Dirk Jan van Veldhuisen schat dat landelijk gebruik jaarlijks 35000/2 = 17.500 ziekenhuisopnames zou voorkomen [2]. Dat scheelt tientallen miljoenen euro’s aan zorgkosten [2]. Het medicijn kost minder dan €0,10 per dag - spotgoedkoop vergeleken met moderne hartmedicijnen [1][3]. Van Veldhuisen zegt: ‘De farmaceutische industrie verdient geen geld aan zo’n oud middel omdat er geen cent aan te verdienen valt’ [1].
Van vergeten kruid naar levensredder voor 500.000 Nederlanders
Digoxine wordt al sinds de 18de eeuw gebruikt voor hartziekten [2][3]. Het komt uit vingerhoedskruid, een plant die dokter William Withering in 1785 beschreef [GPT]. Door nieuwe medicijnen daalde het gebruik tot 15% van alle hartfalenpatiënten [3][5]. Maar de Groningse studies bewijzen nu dat stoppen gevaarlijk is. Van 288 patiënten die stopten met digoxine kwamen er 14 in het ziekenhuis of overleden - zeven keer vaker dan verwacht [2][3]. Professor Rudolf de Boer van het Erasmus MC concludeert: ‘Het middel is veilig en het effect is robuust’ [2]. Nederland telt ongeveer 500.000 hartfalenpatiënten, vooral mensen boven de 60 [1][2].
Behandelrichtlijnen gaan veranderen
De onderzoekers verwachten dat digoxine terugkeert in de standaardbehandeling [3][5]. Nu krijgen hartfalenpatiënten al vier verschillende medicijnen: ACE-remmers, bètablokkers, diuretica en SGLT2-remmers [5]. Digoxine zou het vijfde medicijn kunnen worden [5]. De Hartstichting investeerde 3 miljoen euro in dit onderzoek via het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen [7]. Van Veldhuisen waarschuwt wel: gebruik nooit zelf vingerhoedskruid uit de tuin - ‘de plant is bij een hoge dosering hartstikke giftig’ [1]. Het medicijn moet precies gedoseerd worden door een arts [GPT]. De resultaten werden gepresenteerd op het ESC Heart Failure Congress in Barcelona [3].