De oorlog met Iran jaagt de inflatie op en dat gevoel blijft nog lang hangen
Frankfurt, donderdag, 28 mei 2026.
Zelfs als de oorlog morgen stopt, blijft inflatie ons achtervolgen. ECB-hoofdeconoom Philip Lane waarschuwde vandaag in Tokio: herstel van energievoorraden kost tijd en geld.
Lane in Tokio: voorraden aanvullen kost tijd
Op een conferentie in Tokio sprak ECB-hoofdeconoom Philip Lane zich vandaag, 28 mei 2026, klip en klaar uit [1]. Het conflict in het Midden-Oosten heeft de mondiale olieaanvoer van de ene op de andere dag flink teruggebracht. Lane verwoordde het zelf zo: ‘We hadden van de ene op de andere dag een vrij snelle en grote daling van het mondiale aanbod van olie, die tot nu toe is gemaskeerd door voorraden’ [1]. Die voorraden raken op. En nieuwe voorraden aanleggen én de energiemix diversifiëren — minder afhankelijk worden van één regio — kost gewoon maanden, zo niet jaren [1]. Kortom: zelfs als er morgen vrede is, zit de pijn er nog stevig in.
Tweede-ronde-effecten: de inflatie die blijft doorwerken
Lane waarschuwde ook voor wat economen ‘tweede-ronde-effecten’ noemen [1]. Hogere energieprijzen duwen de kosten omhoog bij bakkers, transportbedrijven en fabrikanten. Die kosten berekenen zij door aan de consument. Zo werkt een energieschok als een steen in een vijver: de rimpelingen stoppen niet bij de bron. Lane zei letterlijk: ‘Zelfs als de initiële energieschok begint te keren, zullen de tweede-ronde-effecten nog een tijdje bij ons blijven’ [1]. Voor Nederlandse huishoudens betekent dit simpelweg: hogere boodschappen, hogere energierekeningen en hogere huurprijzen, ook als de nieuwsberichten over het conflict wat rustiger worden. Dit patroon zagen we eerder ook al, rond 2022, toen de oorlog in Oekraïne en de heropening na COVID-19 de inflatie eveneens flink opstuwden [1].
Renteverhogingen op komst: de ECB trekt de handrem aan
De ECB staat niet stil. Financiële markten hebben al twee verhogingen van de ECB-depositorente — momenteel op 2% — ingeprijsd, met een kans van 50% op een derde verhoging binnen het komende jaar [1]. Economen rekenen op twee verhogingen, gevolgd door een verlaging pas medio 2027 [1]. Hogere rentes maken lenen duurder: voor een hypotheek, een zakelijk krediet of een consumptief krediet. Lane benadrukte daarbij dat de ECB er alles aan doet om te voorkomen dat hoge inflatieverwachtingen zich vastzetten in de samenleving en bij ‘prijsbepalende sectoren’ — zijn woorden voor bedrijven die lonen en prijzen bepalen [1]. Want als iedereen ervan uitgaat dat inflatie hoog blijft, gedragen ze zich daarnaar. En dan wordt het een selffulfilling prophecy. Dat wil de ECB koste wat het kost vermijden.