Slowaken stemmen vandaag over het afschaffen van de levenslange toelage voor hun eigen premier.
Bratislava, zaterdag, 4 juli 2026.
Vandaag beslissen Slowaken of premier Robert Fico zijn riante pensioen verliest. Ook stemmen ze over de terugkeer van corruptiebestrijders. De opkomst is voorlopig extreem laag.
Slowaaks zakgeld onder vuur
In Slowakije trekken burgers vandaag, op zaterdag 4 juli 2026, naar de stembus voor een belangrijk nationaal referendum [1][3][4]. Ze stemmen over het intrekken van de levenslange toelage voor hun populistische premier Robert Fico en andere politieke kopstukken [1][3]. Waarom is dit belangrijk voor u in Nederland? Heel simpel: Slowakije is een EU-lidstaat [GPT]. Corruptie en het misbruiken van publiek geld in Bratislava raken via EU-subsidies indirect ook de Nederlandse portemonnee [GPT]. Bovendien is de discussie over koninklijke en politieke privileges ook in Den Haag nooit ver weg [GPT]. Fico krijgt momenteel na zijn ambtstermijn maandelijks zo’n 4.100 euro [4]. Dat is op jaarbasis maar liefst 49200 euro aan zakgeld uit de staatskas [4]. Daarnaast stemmen de burgers over de terugkeer van de speciale aanklager en de nationale recherche (NAKA), die Fico eerder resoluut ophief [1][3][4].
Lege stembussen en historisch cynisme
De oppositiepartij Democraten verzamelde ruim 350.000 handtekeningen om deze stemming af te dwingen [1][3]. Dat is een flinke prestatie in een land met 5,4 miljoen inwoners [1][3]. Toch is de kans klein dat de wet echt verandert. Voor een geldig referendum moet namelijk meer dan 50 procent van de 4,33 miljoen kiesgerechtigden opdagen [1][3][4]. Slowaken zijn blijkbaar liever lui dan moe; rond het middaguur lag de opkomst in het stadsdeel Ružinov in Bratislava op een treurige 6,55 procent [4][5]. Het dieptepunt lag in één kiesdistrict zelfs op 3,94 procent [4][5]. Historisch gezien slaagde er in Slowakije slechts één referendum: de stemming over de EU-toetreding in 2003 [1][3]. De rest faalde jammerlijk door een gebrek aan enthousiasme [1][3].
Een erfenis van kogels en boycots
Hoe komt Fico eigenlijk aan dit goudgerande pensioen? De zogeheten ‘Lex atentát’ werd ingevoerd na de heftige moordaanslag op hem in 2024, waarbij hij zwaargewond raakte [1][3][4]. De regering besloot daarna dat ex-premiers na twee termijnen recht hebben op levenslange beveiliging én een maandsalaris ter hoogte van dat van een parlementslid [1][3]. Fico zelf boycot de stemming van vandaag en weigert zijn stem uit te brengen [1][3]. De stembureaus sluiten vanavond om 22:00 uur, met een kleine uitzondering in het dorp Blhovce waar door ziekte van een commissielid dertig minuten langer kan worden gestemd [4]. Daarna begint het grote tellen, al lijkt de uitslag door de lage opkomst nu al een dode letter te worden [1][3][4][alert! ‘De definitieve opkomstcijfers en uitslag worden pas na sluiting van de stembureaus officieel vastgesteld’].