China's bevolking krimpt ondanks wanhopige pogingen om babyboom te creëren
Peking, maandag, 19 januari 2026.
China legt belasting op condooms en betaalt families 3.600 yuan per kind, maar niets helpt. Het geboortecijfer zakte in 2025 naar een historisch dieptepunt van slechts 7,92 miljoen baby’s. Dat is 17% minder dan in 2024. Tegelijk stierven er meer mensen dan ooit. Het resultaat? Voor het vierde jaar op rij krimpt de Chinese bevolking, dit keer met 3,39 miljoen mensen. Experts waarschuwen dat dit pas het begin is van een demografische ramp die de wereldeconomie zal raken.
Beijing gooit alles in de strijd tegen babytekort
China probeert alles om families over te halen meer kinderen te krijgen. Sinds januari 2026 legt het land een belasting van 13% op condooms en anticonceptiepillen [1]. Families krijgen 3.600 yuan (ruim 500 euro) voor elk kind onder de drie jaar uit een nationaal programma van 90 miljard yuan [1]. In 2026 worden alle zwangerschapskosten, inclusief ivf-behandelingen, volledig vergoed [2]. Sinds mei 2025 kunnen stellen overal in het land trouwen, niet alleen in hun woonplaats [2][3]. Maar al deze maatregelen komen te laat. Demograaf Dudley Poston verwacht dat deze stappen weinig tot geen effect hebben op het omdraaien van de dalende vruchtbaarheid naar het vervangingsniveau van 2,1 kinderen per vrouw [1].
Vergrijzing bedreigt Chinese economie en wereldhandel
Het sterftecijfer steeg naar 8,04 per 1.000 mensen in 2025, het hoogste sinds 1968 [2]. Mensen boven de 60 jaar vormen nu 23% van de bevolking, en tegen 2035 zullen er 400 miljoen 60-plussers zijn [2]. Dit raakt de mondiale economie hard. China is ‘s werelds tweede grootste economie en een cruciale handelspartner voor Nederland [GPT]. De krimpende beroepsbevolking bedreigt Chinese fabrieken en leveringsketens waar Nederlandse bedrijven van afhankelijk zijn. Pensioenfondsen staan onder druk terwijl honderden miljoenen mensen de arbeidsmarkt verlaten [3]. Voor Nederlandse exporteurs naar China betekent dit minder consumenten en een andere economische realiteit in hun belangrijkste Aziatische markt.
Huwelijken kelderen, demografische spiraal niet te stoppen
Het aantal huwelijken daalde met een vijfde in 2024 naar 6,1 miljoen koppels, de grootste daling ooit gemeten [2][3]. Dit voorspelt nog minder geboorten, want huwelijken zijn in China een betrouwbare indicator voor het geboortecijfer [3]. Demograaf Yi Fuxian van de Universiteit van Wisconsin-Madison vergelijkt de huidige situatie met 1738, toen China slechts 150 miljoen inwoners had [2]. Het geboortecijfer van 1,0 kind per vrouw ligt ver onder het vervangingsniveau [1]. Zelfs Zuid-Korea, dat sinds 2006 meer dan 200 miljard dollar uitgaf aan nataliteitsbeleid, zakte naar 0,7 kinderen per vrouw [1]. China’s één-kind-beleid van 1980 tot 2015 werkte zo effectief dat het land nu met de gevolgen worstelt [1][GPT].