een vergeten orgaan halveert je kans op vroegtijdige dood

2026-03-20 binnenland

Nederland, vrijdag, 20 maart 2026.
Hugo Aerts ontdekte met kunstmatige intelligentie dat de zwezerik veel belangrijker is dan gedacht. Mensen met een gezonde zwezerik hebben 50% minder kans om binnen twaalf jaar te overlijden. Het orgaan beschermt ook tegen longkanker en hart- en vaatziekten. Kankerpatiënten reageren bovendien beter op immunotherapie.

Doorbraak uit Maastricht verandert medische wetenschap

In Maastricht maakte hoogleraar Hugo Aerts een ontdekking die de medische wereld op zijn kop zet [1]. De onderzoeker van Maastricht University en Harvard University ontwikkelde samen met zijn team een kunstmatige intelligentie die CT-scans kan analyseren [2]. Het AI-model doorlichtte in een paar dagen 30.000 scans om de gezondheid van de zwezerik te beoordelen [3]. De resultaten verschenen deze week in het prestigieuze tijdschrift Nature [4]. Jarenlang dachten artsen dat de zwezerik na de puberteit gewoon verschrompelt tot vetcellen [5]. Aerts toont nu aan dat dit orgaan cruciaal blijft voor volwassenen. Van elke 100 mensen met een sterk verouderde zwezerik overlijden er ongeveer 26 in twaalf jaar [6]. Bij mensen met een gezonde zwezerik zijn dat er maar 13 [6].

Concrete bescherming tegen drie grote doodsoorzaken

De cijfers zijn indrukwekkend. Mensen met een gezonde zwezerik hebben 63 procent minder kans om te sterven aan hart- en vaatziekten [7]. Het risico op longkanker daalt met 36 procent [7]. Voor kankerpatiënten die immunotherapie krijgen, zijn de voordelen nog groter. Zij hebben 37 procent minder kans op ziekteprogressie en 44 procent minder risico om te overlijden tijdens de behandeling [8]. Roken, chronische ontstekingen en overgewicht tasten de gezondheid van de zwezerik aan [9]. Het orgaan helpt immuuncellen opleiden die ons lichaam beschermen tegen ziekten [10]. Als de zwezerik niet goed functioneert, kan het immuunsysteem minder goed nieuwe bedreigingen zoals kanker bestrijden [11].

Wat betekent dit voor jouw gezondheid?

Artsen kunnen straks met een gewone CT-scan inschatten hoe goed jouw immuunsysteem nog werkt [12]. Kankerpatiënten zouden selectiever immunotherapie kunnen krijgen op basis van hun zwezerik-gezondheid [13]. Ook kankerscreening wordt mogelijk gerichter ingezet bij mensen met een verouderde zwezerik [14]. Aerts benadrukt wel dat er nog veel onderzoek nodig is voordat deze methoden routinematig gebruikt worden [15]. De onderzoeker startte dit project vlak voor kerst 2022 en werkte er ruim drie jaar aan [16]. Er loopt momenteel een nieuwe studie naar het effect van radiotherapie op de zwezerik bij longkankerpatiënten [17]. Voor nu geldt: wie niet rookt en een gezond gewicht behoudt, doet zijn zwezerik al een groot plezier.

Bronnen

zwezerik immuniteit