Toezichthouders slaan alarm: AI-bedrijven zijn nu meer waard dan hele landen
Nederland, maandag, 19 januari 2026.
AI-bedrijven bereiken biljoenwaarderingen die nationale economieën overtreffen. Nvidia sprong naar 5 biljoen dollar, Alphabet naar 4 biljoen. Nederlandse toezichthouders waarschuwen voor schokken als deze zeepbel klapt. Experts zien parallellen met de internetcrash van 2000, maar benadrukken dat huidige techgiganten wel winst maken. De AEX bereikte 1.000 punten mede dankzij AI-chipmakers. Tussen 2026-2029 wordt 1,6 biljoen dollar aan AI-uitgaven verwacht.
Nederlandse toezichthouders waarschuwen voor AI-zeepbel
De centrale banken van Nederland en het Verenigd Koninkrijk waarschuwen voor correcties in de marktwaarde van AI-bedrijven [1]. Hun zorgen zijn niet ongegrond. Nvidia overschreed in oktober 2025 de grens van 5 biljoen dollar, maar is inmiddels teruggevallen naar 4,5 biljoen dollar [1]. Alphabet bereikte in de week van 11 januari 2026 een beurswaarde van 4 biljoen dollar, omgerekend 3400.000 billion euro [1]. Ter vergelijking: dat is meer dan het bruto binnenlands product van Duitsland. “Soms zijn er heel sterke signalen, maar er is altijd onzekerheid of iets een zeepbel is en of die gaat klappen”, zegt Bert Colijn, hoofdeconoom van ING [1]. Nederlandse beleggers merkten de AI-euforie ook. De AEX-index bereikte in de week van 11 januari 2026 voor het eerst de 1.000 punten, mede dankzij ASML, ASMI en Besi [1].
Waarom deze zeepbel anders is dan de internetcrash
De parallellen met de internetbubbel van 2000 zijn duidelijk, maar er zijn cruciale verschillen. “Dat is nu wel anders. Veel grote techbedrijven boeken enorme winsten. En ze investeren miljarden in AI en datacenters, wat ook vertrouwen wekt”, legt Joost Schmets van de Vereniging van Effectenbezitters uit [1]. Tijdens de internetbubbel stegen aandelen van bedrijven die nog geen cent winst hadden gemaakt [1]. Microsoft gaf aan bijna 35 miljard dollar aan AI-infrastructuur te hebben besteed in de drie maanden tot eind september 2025 [4]. Sam Altman, CEO van OpenAI, geloofde in augustus 2025 dat er een AI-zeepbel gaande is [4]. “AI is real”, zegt Jamie Dimon van JP Morgan, maar hij waarschuwt dat veel geld nu verspild wordt en voor een mogelijke beurscrash [4].
Wat betekent dit voor Nederlandse huishoudens
Als de AI-zeepbel knapt, voelen Nederlandse gezinnen dat in hun pensioenfondsen en beleggingsrekeningen. Dennis Vink van Nyenrode Business Universiteit ziet dat de maatschappelijke schade bij een correctie minder groot zal zijn dan tijdens de kredietcrisis van 2008 [1]. “Je kunt beleggingen bedrijfseconomisch analyseren, wat neerkomt op gezond boerenverstand. Je investeert een euro ergens in en na een paar jaar kijk je wat het oplevert. Maar bij deze techbedrijven lukt dat niet, want je weet niet waar de technologie naartoe gaat”, waarschuwt hij [1]. Tussen 2026 en 2029 wordt een uitgave van 1,1 biljoen dollar verwacht van Amerikaanse mega-caps, en de totale AI-uitgaven zullen naar verwachting 1,6 biljoen dollar overschrijden [4]. Michael Burry, bekend van ‘The Big Short’, vergelijkt de AI-investeringen met twee warenhuizen die allebei een dure roltrap installeren maar er geen van beiden beter van worden [8].