Overheid overtreedt bewust wet door toeslagenouders informatie te onthouden
Den Haag, dinsdag, 27 januari 2026.
Ambtenaren houden systematisch documenten achter die uitleggen waarom ouders als fraudeur werden bestempeld. Dit gebeurt volgens een interne werkafspraak, hoewel ze weten dat dit illegaal is.
Memo onthult bewuste wetovertreding sinds 2020
Een intern memo van de Dienst Toeslagen uit september 2025 legt de praktijk bloot [1][2]. Ambtenaren geven toe dat ze bewust documenten achterhouden die uitleggen waarom ouders het stempel ‘Opzet / Grove Schuld’ kregen [1]. Ze weten dat deze werkwijze ‘op gespannen voet staat met informatieverplichtingen uit de Algemene wet bestuursrecht’ en ‘niet houdbaar is in beroep’ [1]. Toch doen ze het al sinds de oprichting van de Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen in 2020 [3]. De reden? Een ‘interne werkafspraak’ omdat het delen van stukken extra werk zou betekenen [3]. Hoogleraar staats- en bestuursrecht Ymre Schuurmans noemt dit ‘stuitend’: ‘Als burger moet je een overheidsbesluit kunnen controleren. Maar als je de onderliggende stukken niet krijgt, sta je met lege handen tegenover de overheid’ [4].
Gevolgen raken duizenden gezinnen nog steeds
Het gaat hier niet om administratieve formaliteiten. Ouders die het stempel ‘Opzet / Grove Schuld’ kregen, verloren cruciale rechten [3]. Ze moesten toeslagen terugbetalen zonder betalingsregeling en kwamen niet in aanmerking voor schuldhulpverlening [3]. Advocaat Khadija Bozia bevestigt dat deze wanpraktijk tot vandaag, 27 januari 2026, voortduurt [4]. ‘Voor het herstel van het vertrouwen van gedupeerden in de rechtsstaat is dit een vreselijke omissie’, zegt ze [4]. Tweede Kamerlid Doğukan Ergin (DENK) stelt het scherp: ‘Er staat in de wet dat ze recht hebben op die stukken. Dan ben je geen wonden aan het helen, maar dan sla je nieuwe wonden’ [2].
Politiek eist opheldering van staatssecretaris
Kamerleden zijn boos dat ze niets wisten van deze illegale praktijk [6]. ‘Als Kamer wisten wij niets van deze werkwijze van de Dienst Toeslagen’, zegt Ergin [6]. CDA-Kamerlid Inge van Dijk ziet in het document ‘een instructie om geen openheid te geven’ [6]. Het ministerie van Financiën houdt vol dat hun ‘inzet altijd is geweest te voldoen aan wettelijke verplichtingen’ [4], maar kon geen schriftelijke bron geven waaruit blijkt dat de dienst nu wel de wet naleeft [6]. Staatssecretaris Sandra Palmen moet zich verantwoorden voor deze nieuwe dimensie in het toeslagenschandaal dat vier jaar geleden al het kabinet-Rutte III deed vallen [1].