Nederland activeert voor het eerst oorzorgplan tegen brandstoftekorten door Midden-Oosten conflict
Den Haag, zaterdag, 18 april 2026.
Het kabinet zet fase 1 van het landelijk crisisplan olie in werking vanwege de oorlog tussen de VS, Israël en Iran. De Straat van Hormuz is grotendeels afgesloten, waardoor olietankers nauwelijks kunnen passeren. Dit is de eerste keer dat dit crisisplan wordt geactiveerd sinds het werd opgesteld na de Russische inval in Oekraïne. Voorlopig geen beperkende maatregelen voor burgers, maar wel extra monitoring van voorraden en gesprekken met bedrijven. KLM schrapte al 160 vluchten vanwege hoge kerosinekosten. Maandag komt het kabinet met een steunpakket.
Wat betekent fase 1 voor gewone Nederlanders
In Den Haag wordt vanaf maandag een crisisstructuur ingericht die de oliesituatie nauwlettend in de gaten houdt [1][2]. Het kabinet gaat extra letten op hoeveel olie en diesel er in opslag ligt en start gesprekken met transportbedrijven, raffinaderijen en de landbouw [1]. Voor gewone burgers verandert er voorlopig niets - geen rantsoenering, geen maximumsnelheden van 90 kilometer per uur [1][2]. Wel kan Nederland nu de strategische olievoorraad aanspreken als de Europese Unie of het Internationaal Energieagentschap daarom vraagt [2]. Het crisisplan kent vier fasen waarbij strengere maatregelen kunnen volgen als de situatie verslechtert [2].
Oorlog legt olietoevoer grotendeels lam
Sinds de Verenigde Staten en Israël eind februari een oorlog tegen Iran begonnen, kunnen nauwelijks nog olietankers de belangrijke Straat van Hormuz passeren [1][3]. De zeestraat werd vrijdag kort heropend, wat direct zorgde voor een benzineprijs die 3.8 procent lager uitviel aan de pomp [1]. Maar inmiddels is de doorgang volgens het leger weer afgesloten [1]. In Europa leiden de verstoringen vooral tot forse prijsstijgingen [1][2]. KLM schrapte al 160 vluchten omdat het niet rendabel is die uit te voeren door de hoge kerosinekosten [2]. In sommige Aziatische landen zoals Bangladesh, Pakistan en Myanmar raken de voorraden al op [2].
Steunpakket komt maandag, maar VVD zag aanvankelijk geen probleem
Het kabinet kondigde eerder al aan maandag met een steunpakket te komen voor de gevolgen van de oorlog in Iran [1][3]. Daarin zit een verhoging van de onbelaste kilometervergoeding, een lagere wegentak voor bestelbusjes en geld voor mensen die hun energierekening niet kunnen betalen [1][3]. Het pakket wordt niet zo groot als in coronatijd [1][3]. Toen de energiecrisis begon, verzekerden VVD-bewindslieden de bevolking nog dat er niets aan de hand was [4]. VVD-minister Thierry Aartsen wilde niets weten van maatregelen om thuiswerken te bevorderen en VVD-minister Vincent Karremans zag niets in het verlagen van de maximumsnelheid [4]. Het crisisplan werd opgesteld na de Russische inval in Oekraïne en dit is de eerste keer dat fase 1 wordt geactiveerd [1][2].