Asielminister krijgt Ter Apel eindelijk onder controle na wanhopige oproep aan gemeenten
Ter Apel, zaterdag, 4 april 2026.
Na maanden van chaos slaagde minister Bart van den Brink erin om het overvolle asielcentrum Ter Apel onder de maximumcapaciteit te brengen. Zijn dringende smeekbrief aan gemeenten werkte: voor het eerst sinds lange tijd sliepen er gistennacht minder dan 2000 mensen in het centrum. Zelfs de winteropvang in Biddinghuizen staat nu leeg. Gemeenten boden massaal noodopvang aan na Van den Brinks oproep van eind maart. Het COA betaalde al jaren 6,5 miljoen euro aan dwangsommen vanwege de overvolle situatie.
Gemeenten springen bij na noodkreet minister
De doorbraak kwam na een week van intense druk. CDA-asielminister Bart van den Brink vroeg gemeenten in de week van 24 maart om noodopvang [1]. Die oproep werkte. Dronten vangt vanaf Pasen tot september tweehonderd asielzoekers op [1]. Het COA betaalde de afgelopen jaren al 6.5 miljoen euro aan dwangsommen voor de overvolle situatie in Ter Apel [1]. Fletcher Hotels in Epe kreeg zelfs een dwangsom van 17.25 euro per dag opgelegd omdat er nog steeds asielzoekers werden opgevangen na het verstrijken van de deadline [1]. De VNG deed op 1 april een dringend beroep op alle Nederlandse gemeenten voor extra opvangplekken [6]. Mark Boumans van de VNG benadrukte dat solidariteit cruciaal is om een dreigende crisis te voorkomen [3].
Tekort loopt verder op ondanks tijdelijke oplossing
Het probleem is nog niet opgelost. Minister Van den Brink schetste op 26 maart een tekort van circa 4.500 opvangplekken [6]. Dat tekort loopt naar verwachting op tot ongeveer 7.900 plekken tegen het einde van de zomer [6]. De minister kondigde aan dat de Spreidingswet gehandhaafd wordt, met mogelijk interbestuurlijk toezicht als gemeenten niet meewerken [6]. Gemeenten die niet voldoen aan het vastgestelde verdeelbesluit kunnen stappen verwachten [6]. De VNG blijft bij het standpunt dat gezamenlijke verantwoordelijkheid zwaarder moet wegen dan lokale politieke druk [6].
Veiligheid in opvang blijft zorgelijk
Terwijl de capaciteitsproblemen tijdelijk zijn opgelost, blijven er andere zorgen. Politiecijfers laten een stijging zien in eergerelateerd geweld onder Syriërs in Nederland [4]. In 2025 was bij ruim een derde van alle meldingen van eergerelateerd geweld een Syriër betrokken - in totaal 257 Syrische zaken [4]. Deskundigen stellen dat de bescherming van slachtoffers van eergerelateerd geweld in Nederlandse asielopvang tekortschiet [4]. Hanneke Bakker van de Blijf Groep waarschuwt: ‘Op het moment dat een vrouw in de opvang code rood krijgt, moet er meer gebeuren dan alleen haar binnenhouden’ [4]. PVV-leider Geert Wilders stelde op 1 april vragen over de toename van eerwraak in Nederland aan minister van Justitie en Veiligheid [7].