Utrecht schiet verwarde man neer terwijl politie overspoeld wordt door recordaantal meldingen
Utrecht, woensdag, 14 januari 2026.
Tijdens de jaarwisseling moest de politie een gewapende verwarde man in zijn been schieten. Dit incident illustreert een groter probleem: Utrecht telde tot november 2025 al meer dan 13.000 meldingen van verward gedrag - een recordaantal. Landelijk steeg het aantal incidenten met 12% naar bijna 169.000. Korpschef Janny Knol waarschuwt dat de politie overspoeld wordt met maatschappelijke problemen die eigenlijk bij de zorg thuishoren. De cijfers laten een dramatische stijging zien van 8.063 meldingen in 2020 naar ruim 13.000 in 2025. Burgemeester Dijksma van Utrecht stuurde samen met andere grote steden een noodkreet naar de Tweede Kamer voor meer behandelplekken en financiering.
Dodelijke escalatie en overbelaste hulpdiensten
Het schietincident tijdens de jaarwisseling bij de Nedereindseplas tussen Nieuwegein en IJsselstein [5] kwam in een periode waarin de hulpdiensten al zwaar onder druk stonden. Agent Maikel raakte tijdens de rellen gewond en liep gehoorschade op [2]. Het alarmnummer 112 was zelfs overbelast, waardoor rond 0:30 uur een NL-Alert werd verstuurd met het verzoek alleen bij levensbedreigende situaties te bellen [5]. De politie arresteerde 80 mensen in Utrecht tijdens de jaarwisseling voor diverse vergrijpen, variërend van openbare orde verstoring tot poging tot doodslag [2]. Deze chaos illustreert hoe verward gedrag en geweld samenkomen tot een explosieve mix die de politie nauwelijks aankan.
Dramatische stijging vraagt om landelijke actie
De cijfers spreken boekdelen. In de provincie Utrecht steeg het aantal meldingen van verward gedrag van 8.063 in 2020 naar 11.530 in 2024, met tot november 2025 al meer dan 13.000 meldingen [1][8]. Landelijk waren er in 2025 168.960 incidenten, een stijging van 12.64 procent [1]. Korpschef Janny Knol waarschuwt dat ‘de politie wordt overspoeld met maatschappelijke problemen die eigenlijk thuishoren bij zorg en preventie’ [1][8]. Utrecht stuurde samen met Amsterdam, Rotterdam en Den Haag een brandbrief naar de Tweede Kamer voor meer behandelplekken en financiering [1]. De tragische dood van de 11-jarige Sohani uit Nieuwegein door een man met psychische problemen en het dodelijke incident in Den Dolder waar een vrouw werd doodgestoken door een patiënt van Fivoor [1][8] tonen aan dat signalen te laat worden opgepakt.
Snelrecht faalt, systeem kraakt
Van de 80 aangehouden verdachten tijdens de nieuwjaarsnacht zal niemand via snelrecht worden berecht [3]. Hoogleraar strafproces Joep Lindeman van de Universiteit Utrecht legt uit waarom: ‘Van tevoren worden door de politiek dingen beloofd, waarvan ze weten dat het eigenlijk niet gaat lukken’ [3]. Snelrecht werkt alleen bij lichte vergrijpen zoals winkeldiefstal, niet bij zware incidenten waarbij gevangenisstraf dreigt [3]. Slechts drie zaken zijn afgerond en zullen door een politierechter behandeld worden [3]. Deze juridische bottleneck toont aan hoe het systeem vastloopt terwijl verwarde personen steeds vaker de openbare ruimte onveilig maken. Voor gewone burgers betekent dit dat ze vaker geconfronteerd worden met onvoorspelbaar gedrag op straat, terwijl daders vrijwel zeker zijn van een trage rechtsgang.