De VN zet Israël en Rusland op de zwarte lijst voor seksueel geweld in oorlog

De VN zet Israël en Rusland op de zwarte lijst voor seksueel geweld in oorlog

2026-05-29 buitenland

New York, vrijdag, 29 mei 2026.
Voor het eerst in vijftien jaar staat Israël op de VN-zwarte lijst voor seksueel geweld. In 2025 verificeerde de VN wereldwijd meer dan 9.300 gevallen.

Israël en Rusland voor het eerst op de lijst

Het gebeurt in New York, bij de Verenigde Naties — en de gevolgen zijn wereldwijd voelbaar. Op vrijdag 29 mei 2026 brengt de VN een jaarlijks rapport uit over seksueel geweld in conflictzones [1]. Voor het eerst in meer dan vijftien jaar staan Israëlische strijdkrachten op de zwarte lijst [1]. De reden: gedocumenteerde patronen van seksueel geweld tegen Palestijnse gedetineerden in Israël en de bezette gebieden [1]. De VN verifieert misbruik tegen 14 mannen, 7 vrouwen, 9 jongens en 1 meisje — 13 gevallen in 2025 en 18 gevallen in 2023 en 2024 samen [1]. Minstens 9 slachtoffers werden verkracht of groepsverkracht door de Israëlische defensiemacht, gevangenisdienst, speciale eenheden en politie [1]. Ook Russische gewapende en veiligheidsdiensten verschijnen voor het eerst op de lijst, wegens seksueel geweld tegen krijgsgevangenen en burgers in Oekraïne [1]. De VN verificeerde 310 gevallen van conflictgerelateerd seksueel geweld door Russische troepen — ondanks het feit dat Rusland VN-onderzoekers consequent de toegang weigerde [1]. Ter vergelijking: Hamas staat al op de lijst sinds de aanval van 7 oktober 2023 [1][2].

Israël verbreekt banden met VN-chef, Rusland spreekt van leugens

De reacties lieten niet lang op zich wachten. Op 27 mei 2026, zodra de details van het rapport uitlekten, wezen zowel Israël als Rusland de beschuldigingen van de hand [1]. Israëls ambassadeur bij de VN, Danny Danon, kondigde op 28 mei 2026 aan dat Israël de banden verbreekt met VN-secretaris-generaal António Guterres en zijn kantoor [2]. “Guterres heeft Israël op dezelfde zwarte lijst geplaatst als Hamas, ISIS en de meest verwerpelijke terroristische organisaties ter wereld,” aldus Danon [1]. Dat is niet de eerste keer dat Israël en de VN botsen: in oktober 2024 verklaarde Israël Guterres al persona non grata na spanningen over de VN-koers [2]. In juni 2024 plaatste de VN Israël ook al op de zwarte lijst voor schendingen van kinderrechten in conflictgebieden [2]. Ruslands VN-ambassadeur Vassily Nebenzia noemde de beschuldigingen “ongefundeerde leugens” en beloofde een brief te sturen aan de secretaris-generaal [1]. Israëls ministerie van Buitenlandse Zaken sprak van “institutionele vijandigheid van de VN tegenover Israël” [1]. Guterres’ tweede termijn als secretaris-generaal loopt eind 2026 af [1][2] — wat de langetermijneffecten van Israëls besluit nog onzeker maakt [alert! ‘de exacte gevolgen van de verbreking van de banden zijn nog niet duidelijk’].

Waarom dit er in Nederland toe doet

De cijfers zijn alarmerend. In 2025 verificeerde de VN wereldwijd meer dan 9.300 gevallen van conflictgerelateerd seksueel geweld [3]. Maar let op: dit zijn alleen de bevestigde gevallen — de werkelijkheid ligt vermoedelijk veel hoger [GPT]. Vrouwen en meisjes zijn 95% van de slachtoffers [3]. Seksueel geweld in oorlog is geen bijproduct van chaos. Het is een bewuste strategie — ingezet om gemeenschappen te terroriseren en te vernietigen [5]. Voor Nederland en de EU is dit rapport meer dan ver-van-mijn-bed-nieuws. Nederland draagt financieel bij aan de VN en is actief betrokken bij internationale vredesmissies [GPT]. De plaatsing van Israël — een bondgenoot en handelspartner van de EU — op deze zwarte lijst zet de diplomatieke druk op scherp. Hetzelfde geldt voor Rusland, waarmee Europa al in een bredere geopolitieke strijd verwikkeld is door de oorlog in Oekraïne [1][2]. Het 35 pagina’s tellende rapport wordt vrijdag 29 mei 2026 officieel vrijgegeven [1]. De boodschap is helder: seksueel geweld als oorlogswapen duldt geen stilzwijgen — ook niet van bondgenoten.

Bronnen


oorlogsmisdaden seksueel geweld