Canada kiest Europa: premier Carney ruilt Washington in voor Brussel
Brussel, zondag, 31 mei 2026.
Canada en Europa vinden elkaar. In de afgelopen 14 maanden bezocht premier Mark Carney Europa negen keer. Hij sloot gasdeals met Duitsland en kocht Zweedse radarvliegtuigen. Trump duwt hen samen.
Deals, vliegtuigen en gas: Canada doet zaken met Europa
In Canada en Europa draait het nieuws deze week om één man: Mark Carney. De Canadese premier bezocht Europa in de afgelopen veertien maanden negen keer [1]. Niet voor toerisme, maar voor zaken. In de week van 24 tot 30 mei 2026 sloot Canada een langetermijnovereenkomst met Duitsland: jaarlijks 1 miljoen ton vloeibaar gas (LNG) vanuit de Canadese Ksi Lisims-faciliteit naar het Duitse energiebedrijf SEFE [1]. En dan waren er nog de vliegtuigen. Canada kiest voor Zweedse Saab GlobalEye-radarvliegtuigen voor de verdediging van het Arctische gebied — en laat daarmee Amerikaanse Boeing-toestellen links liggen [1]. Op 29 mei 2026 tekenden Canada en Polen bovendien een intentieverklaring voor militaire samenwerking, inclusief de aankoop van Poolse drones [5]. Canada doet als enige niet-Europees land mee aan het Europese SAFE-defensieprogramma van 150 miljard euro [5]. Carney omschrijft Canada als ‘het meest Europese land buiten Europa’ [1]. António Costa, president van de Europese Raad, voegt daar aan toe dat Canada ‘het dichtst bij Europa staat’ en dat beide partijen ‘een bepaalde visie op de wereld delen’ [1]. Concrete woorden, concrete deals.
Trump duwt, Carney balanceert
Waarom deze plotselinge Europese liefde? Antwoord: Donald Trump. Sinds zijn terugkeer in het Witte Huis schudt hij bondgenootschappen door elkaar. In de week van 17 tot 23 mei 2026 beëindigde het Pentagon zelfs onverwacht de Amerikaans-Canadese Defensieraad — een samenwerkingsverband dat al sinds 1940 bestond [1]. Dat is zestig jaar meer dan de meeste huwelijken duren, en Trump stopte het zomaar. Carney reageert slim. Op 28 mei 2026 stond hij voor Amerikaanse investeerders in New York en noemde hij de handelsoorlog van Trump ‘schadelijk’ — maar hij prees de VS ook als ‘het meest dynamische, veerkrachtige en inventieve land ter wereld’ [1]. Carney knipt de band met Washington dus niet door. Hij balanceert. Aan de ene kant Europa omarmen, aan de andere kant Amerika niet voor het hoofd stoten. Dat is geopolitieke acrobatiek op het hoogste niveau. Voor Nederland is dit direct relevant. Canada is een NAVO-bondgenoot [GPT] en een hechtere EU-Canada-relatie versterkt de Europese positie op het gebied van energie en defensie. De Canadese gasleveringen aan Duitsland verminderen de Europese afhankelijkheid van Russisch gas [1] — iets waar Nederland ook baat bij heeft.
Wat komt er aan: G7, handelsverdrag en meer
Het is nog niet klaar. Carney’s tiende bezoek aan Europa staat gepland voor medio juni 2026, tijdens de G7-top in het Franse Évian-les-Bains [1]. Kort daarna, in juli 2026, starten de onderhandelingen over de verlenging van het pan-Amerikaanse handelsverdrag USMCA [1]. En later in 2026 willen Canada en de EU hun strategisch partnerschap uit 2021 verder uitbreiden [1]. Carney mikt groot. In april 2026 was hij al de eerste niet-Europese leider die een bijeenkomst bijwoonde van de Europese Politieke Gemeenschap, in het Armeense Jerevan [1]. In maart 2026 bezocht de Finse premier Alexander Stubb Ottawa [1]. Europa en Canada zoeken elkaar actief op. De boodschap van Carney is helder: ‘Europa voorop zal gaan bij het herstel van de internationale wereldorde’ [1]. Of dat zo uitpakt, hangt mede af van wat Trump de komende maanden doet. Maar voorlopig is de richting duidelijk. Canada kijkt naar het oosten — en Europa kijkt terug.