Nederland wil sociale media verbieden voor tieners, maar Europa kan dat helemaal niet
Nederland, maandag, 9 februari 2026.
De Nederlandse coalitie dringt aan op een Europees verbod van sociale media voor kinderen onder de 15 jaar. Juristen waarschuwen echter dat de EU mogelijk geen juridische bevoegdheid heeft voor zo’n maatregel. Peter Kager van ICTRecht stelt dat Europese verdragen deze ruimte niet bieden. Terwijl landen zoals Frankrijk en Spanje al nationale wetgeving voorbereiden, wil Nederland juist een eensgezinde Europese aanpak om Big Tech beter aan te kunnen pakken. De Europese Commissie ‘laat alle deuren open’ maar een EU-breed verbod stond in juni 2025 nog niet op de planning. Experts verwachten dat de Digital Fairness Act eind 2026 een betere optie biedt om kwetsbare jongeren te beschermen tegen verslavende sociale media-functies.
Juridische hoofdpijn voor coalitie
De Nederlandse coalitieplannen stuiten op een stevige juridische muur. Peter Kager van ICTRecht legt uit waarom Europa’s handen gebonden zijn: “Lidstaten hebben met elkaar afgesproken: dit mag de EU wel en dit niet. We hebben een paar verdragen waar de EU op drijft. Het ziet ernaar uit dat die verdragen die ruimte niet bieden” [1]. Universitair hoofddocent Catalina Goanta benadrukt dat het niet simpelweg gaat om het reguleren van techplatforms, maar om de vraag “of een burger, een kind, in staat is om de consequenties van een beslissing te overzien” [1]. Dit maakt de juridische situatie extra ingewikkeld. Thomas Regnier, woordvoerder van de Europese Commissie, bevestigde in juni 2025 nog dat een EU-breed verbod niet op de planning stond [2]. Nu, in februari 2026, houdt diezelfde Commissie alle deuren open [2].
Europa volgt twee sporen tegelijk
Terwijl Nederland wacht op Europese actie, zetten andere landen al nationale stappen. Frankrijk loopt voorop, gevolgd door Spanje, Denemarken, Noorwegen, Groot-Brittannië en Oostenrijk die allemaal overwegen of al kiezen voor een minimumleeftijd [1][3]. Australië voerde sinds december 2025 als eerste land ter wereld een sociale media-verbod in voor kinderen onder de 16 jaar [3]. De praktijk blijkt weerbarstiger dan de theorie: kinderen stappen over naar apps die nog niet onder de regels vallen of omzeilen de leeftijdschecks [3]. Clara Chappaz, Franse ambassadeur voor digitale zaken, blijft optimistisch. Ze vergelijkt het met rookverboden: “deels effectief is nog steeds veel beter dan niets” [3].
Digitale Fairness Act als redding in zicht
De beste kans ligt mogelijk in de Digital Fairness Act, die eind 2026 wordt verwacht [1][2]. Deze Europese wetgeving richt zich op het beschermen van kwetsbare consumenten en zou een juridisch haalbare route kunnen bieden. CDA-Kamerlid Jantine Zwinkels en D66-Kamerlid Hanneke van der Werf blijven pleiten voor Europese samenwerking om “de gezamenlijke positie van Europa richting Big Tech te versterken en versnippering van de regels te voorkomen” [1]. Intussen stelt de Europese Commissie een panel van experts samen om te adviseren over een mogelijke minimumleeftijd, hoewel er geen specifieke planning voor dit panel bestaat [2]. Voor Nederlandse ouders betekent dit: wachten op Brussel, of hopen dat Nederland alsnog kiest voor nationale wetgeving als de Europese weg te lang duurt [2].