Iranië sluit landelijk internet af terwijl duizenden demonstranten de straat opgaan
Teheran, donderdag, 8 januari 2026.
Kroonprins Reza Pahlavi riep op tot massale protesten op 7 en 8 januari 2026, wat leidde tot demonstraties in meer dan 111 steden. Het regime reageerde met een complete internetafsluiting - een bewezen tactiek om opstanden te onderdrukken. Minstens 41 mensen zijn omgekomen en 2270 arrestaties zijn verricht. De protesten begonnen eind december 2025 toen de Iraanse rial instortte tot 1,4 miljoen per dollar. Analisten spreken van een mogelijk kantelpunt, omdat deze economisch gedreven protesten zich onderscheiden van eerdere sociale protesten. President Trump dreigde met militaire interventie als het regime vreedzame demonstranten doodt.
Gewelddadige confrontaties escaleren terwijl regime digitale isolatie inzet
Iran beleeft een complete digitale blackout sinds donderdag 8 januari 2026, terwijl duizenden demonstranten de straten vulden in Teheran, Shiraz, Kermanshah, Tabriz en talloze andere steden [1]. Het regime greep terug naar een beproefde tactiek die eerder werd ingezet tijdens de protesten van november 2019 en de demonstraties van 2022 na de dood van Mahsa Amini [1]. In Kermanshah vielen twee regeringsofficieren [1], terwijl in Lordegan twee politieagenten werden gedood door gewapende mannen die ook 30 veiligheidstroepen verwondden [2]. De Human Rights Activists News Agency meldt dat minstens 41 mensen zijn omgekomen en meer dan 2270 arrestaties zijn verricht sinds het begin van de protesten [2][3]. Deze cijfers overtreffen al snel de dodentol uit ons vorige verslag van 35 doden, wat de escalerende ernst van de situatie onderstreept.
Kroonprins speelt cruciale rol vanaf ballingschap
Kroonprins Reza Pahlavi, zoon van de laatste sjah van Iran die vluchtte vlak voor de Islamitische Revolutie van 1979 [2], riep demonstranten op woensdag 7 januari op om vol te houden: ‘De ogen van de wereld zijn op jullie gericht. Ga de straat op en roep als één front jullie eisen’ [2]. Hij waarschuwde het regime dat president Trump en de wereld ‘jullie nauwlettend in de gaten houden’ [2]. Analisten zien dit als een mogelijk kantelpunt. Mona Yacoubian van het Center for Strategic and International Studies stelt: ‘Het lijkt erop dat zijn oproep aan mensen om vandaag en morgen massaal naar buiten te komen een keerpunt zou kunnen zijn’ [4]. Anders dan de sociale protesten van 2022 zijn deze demonstraties economisch gedreven door een economie die ‘volledig heeft gefaald en instort’, wat betekent dat het regime ‘werkelijk niets kan doen om de zorgen aan te pakken’ [4].
Internationale spanning stijgt terwijl protesten zich uitbreiden
De protesten verspreidden zich naar 111 steden en dorpen in alle 31 provincies [5], waarbij demonstranten leuzen riepen tegen ayatollah Ali Khamenei en steun betuigden aan Reza Pahlavi in steden zoals Qazvin, Bandar Abbas, Mashhad en Abadan [5]. In Qaemyeh vernielden protesters een standbeeld van Qasem Soleimani [5]. President Trump dreigde met Amerikaanse hulp als Iran ‘vreedzame demonstranten doodt’ [4], terwijl Israëlische premier Netanyahu mogelijk Iran’s ballistische raketprogramma op het vizier neemt [4]. Pahlavi waarschuwde dat internetafsluitingen door het regime ‘een signaal zijn voor hardere onderdrukkingsmaatregelen’ en spoorde aan: ‘Als het regime zo’n fout maakt en het internet afsluit, dan is dat op zich weer een oproep om jullie aanwezigheid voort te zetten en de straten over te nemen’ [1]. De inflatie is gestegen tot 40% door sancties en wanbeheer [5], wat dagelijks leven voor gewone Iraniërs bijna onmogelijk maakt.