VS treasury secretary noemt Alberta een 'natuurlijke partner' terwijl separatisten handtekeningen verzamelen

2026-01-25 buitenland

Calgary, zondag, 25 januari 2026.
Minister van Financiën Scott Bessent steunt openlijk Alberta’s afscheiding van Canada. Dit gebeurt terwijl separatisten tot mei 178.000 handtekeningen moeten verzamelen voor een referendum. Albertanen staan in de rij bij -29 graden om te tekenen. Trump-regering ziet kansen in de olierijke provincie.

Amerikaanse bemoeienis met Canadese politiek

De gebeurtenissen spelen zich af in Canada, waar de Amerikaanse regering-Trump openlijk steun betuigt aan Alberta’s separatistische beweging. Op 22 januari verklaarde minister van Financiën Scott Bessent tijdens een interview dat “Alberta een natuurlijke partner is voor de VS” [1][2][3]. Bessent voegde daaraan toe: “Mensen praten. Mensen willen soevereiniteit. Ze willen wat de VS heeft” [1][3]. Dit is opmerkelijk omdat een hooggeplaatste Amerikaanse functionaris zich direct bemoeit met de binnenlandse politiek van Canada. Voor Nederlandse lezers is dit relevant omdat het laat zien hoe Trump’s ‘America First’-beleid ook buurlanden kan destabiliseren. Alberta produceert 90% van Canada’s olie [1], wat de Amerikaanse belangstelling verklaart.

Albertanen trotseren vrieskou voor referendum

Ondertussen verzamelen separatisten ijverig handtekeningen voor een onafhankelijkheidsreferendum. Op 22 januari stonden mensen in Stony Plain in de rij bij -29 graden windchill om het separatistische petitie te tekenen [4]. “Kijk naar deze rijen door de hele provincie. Bij -29 graden met windchill. Denk je niet dat deze mensen allemaal iets beters te doen hadden?” zei vrijwilliger Nicholas Kasper [4]. De Alberta Prosperity Project heeft tot 2 mei om 178.000 handtekeningen te verzamelen voor een referendum [1][2][5]. De vraag luidt simpel: “Bent u het ermee eens dat de provincie Alberta geen deel meer moet uitmaken van Canada om een onafhankelijke staat te worden?” [1]. Peilingen tonen echter dat slechts 31% van de Albertanen separatie steunt [6].

Canada reageert koel op Amerikaanse inmenging

Ottawa reageert diplomatiek maar duidelijk op de Amerikaanse bemoeienis. Minister François-Philippe Champagne zei op 24 januari: “Bedankt maar nee bedankt, we doen ons eigen ding” [2]. Ook separatistische leider Mitch Sylvestre distantieert zich van Amerikaanse invloed: “Ik denk niet dat iemand in onze beweging naar de VS kijkt. Mensen willen soevereiniteit, onafhankelijk van de VS” [2][7]. Premier Danielle Smith van Alberta benadrukt dat “de overweldigende meerderheid van Albertanen niet geïnteresseerd is in het worden van een Amerikaanse staat” [2][8]. De spanning illustreert hoe economische belangen (Alberta’s olie) geopolitieke verhoudingen kunnen verstoren. Voor Nederland betekent dit dat handelsbetrekkingen met beide landen mogelijk complexer worden.

Bronnen

Alberta separatisme Canada destabilisatie