Verouderde milieuvergunningen bedreigen onze leefomgeving.
Den Haag, vrijdag, 6 november 2026. Vandaag blijkt dat 21 van de 26 omgevingsdiensten niet weten of hun vergunningen kloppen. Bedrijven stoten hierdoor soms decennialang ongehinderd te veel gif uit.
Chaos in het hele land
In heel Nederland, van Den Haag tot aan Groningen [GPT], kraakt het milieutoezicht in zijn voegen. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) trekt aan de noodbel [1]. Nagenoeg alle 26 regionale omgevingsdiensten laten steken vallen bij het bijwerken van milieuvergunningen [1]. Het gaat om ongeveer 18.000 bedrijven [1][2]. Denk aan chemische fabrieken, mestbedrijven en afvalverwerkers vlak bij uw achtertuin [2]. Maar liefst 80.769% van de diensten heeft geen flauw idee of de papieren nog wel kloppen [1][2]. Vijf diensten weten zelfs niet eens hoeveel vergunningplichtige bedrijven er in hun eigen regio staan [2]. Oude vergunningen zijn vaak veel te soepel [2]. Fabrieken mogen daardoor legaal veel meer schadelijke stoffen uitstoten dan volgens moderne maatstaven acceptabel is [2]. Zo ademt de buurt ongemerkt vuilere lucht in en raakt het drinkwater vervuild [2].
Digitale rommelzolder en antieke regels
De situatie levert bizarre taferelen op in de ambtelijke archieven. Sommige actieve dossiers stammen rustig uit het jaar 1974 [2]. Agrariërs werken doodleuk met regels uit 2013, terwijl Den Haag al in 2017 strengere normen vaststelde [2]. Hoe ontstaat zo’n puinhoop? Ambtenaren verzuipen in onleesbare pdf-bestanden, haperende computersystemen en een lawine aan nieuwe aanvragen [1][2]. Bedrijven betalen leges voor een nieuwe vergunning, maar geen cent voor een herziening [2]. Er is financieel dus nul prikkel om verouderde dossiers af te stoffen [2]. Bovendien werkten personeelstekorten van 5% tot 20% van de formatie de achterstanden flink in de hand [5]. Negen omgevingsdiensten voldeden op 1 april 2026 dan ook nog steeds niet aan de minimale kwaliteitseisen [5].
Wat er nu moet gebeuren
Het gevaar blijft voorlopig reëel. Bij 150 risicovolle bedrijven gelden hopeloos verouderde regels voor gevaarlijke stoffen [2]. De zes omgevingsdiensten die toezicht houden op deze zware industrie werken inmiddels samen om de achterstand in te lopen [2]. Omgevingsdienst NL probeert nu landelijk de brandhaarden te blussen en pakt eerst de grootste vervuilers aan [3]. De inspectie eist harde maatregelen van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat [1][3]. Zij willen een grondige opschoning van de digitale systemen en realistische wettelijke termijnen [1][3]. Zonder structurele vernieuwing duurt het wegwerken van deze giftige achterstanden nog jaren [1].