Een Canadese opkoper wil 800.000 Nederlandse boeken hebben, waarschijnlijk om te voeren aan hongerige kunstmatige intelligentie.
Amsterdam, vrijdag, 31 juli 2026. Zoom Books wil massaal inkopen bij De Slegte. Experts vrezen dat machines de boekruggen eraf snijden om de pagina’s te scannen voor AI-training, waarna het papier wordt vernietigd.
Een bizar bod op de Nederlandse boekenschat
De Canadese tweedehandsboekhandelaar Zoom Books wil in deze julimaand van 2026 maar liefst 800.000 Nederlandstalige boeken overnemen van De Slegte [1]. Oprichter Manroop Gill vraagt specifiek om inventarislijsten met ISBN-codes [1]. De Slegte-woordvoerder Kris Landuyt houdt de boot voorlopig af; iedereen kan immers gewoon via hun website bestellen wat er ligt [1]. Waarom wil een Canadees bedrijf zo’n enorme stapel Nederlandse boeken? Zoom Books beweert dat ze enkel boeken inkopen en doorverkopen [1]. Maar critici ruiken onraad. Eerdere blogposts op hun website over ‘ai-training-books’ zijn plotseling gewist [1]. In Duitsland en Spanje kochten ze eerder al massaal non-fictie op van na 1970 [1]. Van elke titel kochten ze toen exact één exemplaar [1]. Dat is geen normaal gedrag voor een gewone boekwinkel [GPT].
De boekversnipperaar als AI-motor
De ware reden achter deze honger naar papier is waarschijnlijk kunstmatige intelligentie [1][2]. AI-bedrijven hebben een grote behoefte aan ‘schone’ data van vóór 2022 [2]. Deze teksten bevatten namelijk gegarandeerd geen AI-onzin, wat een zogenaamde ‘model collapse’ voorkomt [2]. Tussenpersonen zoals ISBNdb leveren deze data aan techreuzen [2]. Het proces is even efficiënt als gruwelijk voor de boekenliefhebber. Speciale machines snijden de boekruggen eraf [2]. Vervolgens jagen destructieve scanners de pagina’s erdoorheen met een snelheid van wel 80 tot 120 pagina’s per minuut [2]. Dat zijn dus maximaal 7200 pagina’s per uur die digitaal worden opgeslagen [2]. De fysieke resten eindigen direct in de papierversnipperaar voor recycling [2].
Kassa voor de winkelier, verlies voor de cultuur
Voor de economie van de boekensector is dit een tweesnijdend zwaard. Boekverkopers verdienen tijdelijk goed aan deze bizarre bulkbestellingen [2]. Toch zorgt het vernietigen van zeldzame boeken voor angst over ons cultureel erfgoed [2]. De techbedrijven wanen zich ondertussen onaantastbaar. De Amerikaanse federale rechter William Alsup oordeelde op 21 juli 2026 in de zaak Anthropic v. Authors Guild dat deze ‘buy-scan-destroy’-methode legaal is [2]. Volgens de rechter valt het onder ‘fair use’ omdat de koper de boeken netjes betaalt en de digitale kopie niet deelt [2]. Projecten zoals ‘Project Panama’ van AI-ontwikkelaar Anthropic gaven al tientallen miljoenen dollars uit aan dit soort scanoperaties [2]. Of de Nederlandse cultuursector blij moet zijn met deze digitale stofzuiger, blijft de grote vraag [GPT].